Category Archives: ទស្សនវិជ្ជាជីវិតរបស់ លឹម វីរីយ៉ា

ហេតុអ្វីបានជាមនុស្សសម័យនេះ នៅលីវបានយូរជាងសម័យមុន?

ពីដើមឡើយ ក្នុងរវាងទសវត្សរ៍ ១៩៩០ ដល់ ២០០០ ខ្មែរយើងរៀបការនៅអាយុប្រមាណជា ២០ ឆ្នាំ គិតជាមធ្យម។ បច្ចុប្បន្ន វ័យចូលរោងការបានអូសបន្លាយដល់អាយុជាង៣០ឆ្នាំ គិតជាមធ្យម។ តើកត្តាអ្វីខ្លះដែលបណ្ដាលឲ្យការសម្រេចចិត្តរៀបការរបស់មនុស្សម្នាក់ៗ កាន់តែចាស់ទុំជាងមុន?

សូមបញ្ជាក់ថា ខ្ញុំមិនមែនជាអ្នកឯកទេសសង្គមវិទ្យា ឬចិត្តវិទ្យា ឬអ្នកស្រាវជ្រាវទិន្នន័យផ្លូវការណាមួយឡើយ។ គ្រប់យ៉ាងដែលខ្ញុំសរសេរនៅទីនេះ គ្រាន់តែជាបទពិសោធជីវិតដែលខ្ញុំបាន និង កំពុងតែឆ្លងកាត់ យ៉ាងវីវក់ ជាមួយនឹងគេនឹងឯង ហើយខ្ញុំយកអ្វីដែលខ្ញុំជួបផ្ទាល់ភាគច្រើន ដើម្បីស្រាយចម្ងល់ខាងលើ។ ខ្ញុំបានរកឃើញកត្តាធំៗ៦យ៉ាងដែល ខ្ទប់សេចក្ដីសម្រេចចិត្តរបស់មនុស្សសម័យថ្មីឲ្យនៅលីវបានយូរ។

កត្តាទី១៖ លំហូរបច្ចេកវិទ្យាពត៌មាន និង ឧបករណ៍ឆ្លាតវៃ

ពីមុន ពេលដែលគ្មានអ៊ីនធើណិត គ្មានទូរស័ព្ទទំនើប គ្មានម៉ាស៊ីនថតរូបច្បាស់ល្អ គ្រប់យ៉ាងដើរទៅមុខតាមរបៀបធម្មជាតិ ឬ ហៅថា តាមប្រពៃណី ទំនៀមទម្លាប់។ មានន័យថា ការសម្រេចចិត្តរៀបការរបស់គូប្ដីប្រពន្ធ មួយគូៗ ត្រូវបានធ្វើតាមទម្លាប់តគ្នារបស់ឪពុកម្ដាយ ជីដូនជីតា។ បុរសនិងស្ត្រី ព្រមជឿតាមការណែនាំរបស់ចាស់ៗ បើគេប្រាប់ថាល្អ គឺច្បាស់ជាល្អមែនហើយ។ បន្ទាប់មក គេទៅរកហោរទាយ គន់គូរជើងលេខបន្តិចបន្តួចជាការឧបកិច្ច ឲ្យអស់ចិត្ត។ ចំណងអាពាហ៍ពិពាហ៍ភាគច្រើន បណ្ដាលមកពីឥទ្ធិពលចំណងទាក់ទងរបស់ឪពុកម្ដាយជាមុនសិន។ បើចាស់ៗបានត្រូវរ៉ូវគ្នាហើយ ការបញ្ចុះបញ្ចូលក្មេងៗជារឿងងាយស្រួលបំផុត បើទោះបីជាកូនៗមានគូស្នេហ៍រួចទៅហើយ ក៏នៅតែមិនឈ្នះអំណាចឪពុកម្ដាយដែរ។

ប៉ុន្តែរឿងបែបនេះ ប្រហែលជាមិនសូវមានទេ ក្នុងយុគសម័យឌីជីថល។ មនុស្សស្ទើរតែគ្រប់រូប មានទូរស័ព្ទទំនើបជាប់ខ្លួនគ្រប់ពេលវេលា ដែលផ្ទុកទិន្នន័យសព្វគ្រប់បែបយ៉ាងដែលគេអាចទាញយកបាន ពេលដែលត្រូវការ។ បុរស និង ស្ត្រី អាចសម្លឹងមើលគ្នាទៅវិញទៅមកដោយសេរីក្នុងលំហរអ៊ីនធើណិត។ បណ្ដាញសង្គម ដែលមនុស្សខ្លះញៀនដល់កម្រិតប្រកាសអាសន្នរបស់ពេទ្យផ្លូវចិត្ត នៅតែមានឥទ្ធិពល ក្នុងគ្រប់ស្រទាប់វណ្ណៈ គ្រប់ស្ថាប័នការងារ ក្រុមហ៊ុនឯកជន អង្គការនានា ។ល។ បណ្ដាញសង្គម បានក្លាយជាឧបករណ៍ឆ្លុះបញ្ចាំងអត្តចរិត លក្ខណៈរបស់បុគ្គលដែលជាអ្នកប្រើប្រាស់ផ្ទាល់ បង្ហាញពីរូបសម្ផស្ស អំណាចហិរញ្ញវត្ថុ ចំណេះដឹង និង ឥទ្ធិពលផ្សេងៗទៀត ទាំងវិជ្ជមាន និង អវិជ្ជមាន។ ការមានលទ្ធភាពទទួលបានពត៌មានពីមនុស្សម្នាក់ៗ ជាពិសេសអ្នកនៅលីវ ដែលកំពុងសម្លឹងមើលគ្នាទៅវិញទៅមកនោះ បានធ្វើឲ្យទំហំការពិចារណា ប្រៀបធៀបគ្នា កាន់តែវែងឆ្ងាយ យឺតយ៉ាវ និងអូសបន្លាយកាន់តែយូរឡើង។

បើយើងនិយាយមួយជ្រុងទៀត គឺថា មនុស្សមានអ៊ីនធើណិតកំដរ មិនសូវអផ្សុក ហើយតែងតែព្រលែងចោលពេលវេលាពីមួយថ្ងៃទៅមួយថ្ងៃ ពីមួយឆ្នាំទៅមួយឆ្នាំ ដោយមិនសូវខ្វល់ពីសម្ព័ន្ធភាពពិតប្រាកដ ដែលអាចឈានដល់ចំណងជីវិត។

កត្តាទី២៖ ការសិក្សាអប់រំ

បច្ចុប្បន្ន ការទទួលបានលទ្ធភាពសិក្សារបស់បុរសនិងស្ត្រី កាន់តែល្អប្រសើរជាងសម័យដើម។  នៅពេលដែលម្នាក់ៗ (បុស និង ស្ត្រីនៅលីវ) រៀនបានកាន់តែខ្ពស់ មានចំណេះដឹងកាន់តែច្បាស់លាស់ ការងារក៏កាន់តែរវល់មមាញឹករាល់ថ្ងៃ។ ភាពរវល់នឹងការងារ ធ្វើឲ្យម្នាក់ៗមិនសូវមានពេលគិតគូររឿងរៀបចំក្រុមគ្រួសារ។ ភាពជោគជ័យក្នុងការងារ ធ្វើឲ្យម្នាក់ៗត្រេកត្រអាលនឹងការកសាងស្នាដៃឲ្យកាន់តែច្រើនឡើង ហើយទុករឿងរៀបការ ជាជម្រើសទី២។ ក្នុងបរិបទនេះ ឪពុកម្ដាយ ក៏មិនសូវហ៊ានមាត់កអ្វីធំដុំជាមួយកូនៗដែរ ព្រោះតែពួកគាត់ខ្លួនឯង ក៏បានឈានចូលក្នុងរបត់ផ្នត់គំនិតថ្មីនេះ តាមរយៈការសិក្សារបស់កូនៗ ដែលបង្ហាញចេញ។

ការងារល្អៗ បណ្ដាលឲ្យបុរសស្រ្តីមានប្រាក់ចំណូលប្រសើរជាងសម័យមុន។ ការមានចំណូលច្រើន ធ្វើឲ្យមនុស្សរិតតែមានមោទកភាពនឹងខ្លួនឯងកាន់តែខ្លាំង។ ភាពរឹងមាំផ្នែកហិរញ្ញវត្ថុនេះហើយ ដែលធ្វើឲ្យស្ត្រីលែងនឹកនាដល់ ការរៀបការយកប្ដី បង្កើតកូន និងក្លាយជាមេផ្ទះ។ សមត្ថភាពដ៏ឈ្លាសវៃនេះហើយ ដែលធ្វើឲ្យមនុស្សស្រីនៅលីវបំពាក់ស្លាកឈ្មោះខ្លួនឯងថាជា ម្ចាស់ក្សត្រី ទាំងដែលភ្លេចគិតថា បុរសពូកែៗជាច្រើនផ្សេងទៀត ក៏បានចងស្លាកឈ្មោះខ្លួនឯងថាជា ព្រះរាជបុត្រ ដែរ។ ដូច្នេះ តែកាលណាទាំងសងខាង ម្នាក់ជា ម្ចាស់ក្សត្រី និងម្នាក់ទៀតជា ព្រះរាជបុត្រ ហើយ ពិតជាពិបាកចុះសម្រុងនឹងគ្នាណាស់ ព្រោះតែម្ខាងៗ ពោរពេញដោយអំណួត និងភាពមានៈរឹងរូស។

កត្តាទី៣៖ ការយល់ដឹងពីបញ្ហាសុខភាព និង សម្រស់

ពីដើម នៅតាមភូមិស្រុកនានា រួមទាំងទីក្រុងផង ស្ទើរតែរកគ្មាន កន្លែងហាត់ប្រាណកសាងរាងកាយ ហើយក៏មិនមាននរណារត់ហាត់ប្រាណនៅតាមដងផ្លូវសាធារណៈដែរ ភាគច្រើនមានតែជនបរទេស។ បើនិយាយដល់គ្លីនីកកែសម្ផស្សផង ខ្ញុំមិនដែលឮទាល់តែសោះ។  ផ្ដាសាយទៅពេទ្យ ជារឿងកំប្លែងដែលគេឮហើយសើចចុកពោះ។   រឿងទៅពិនិត្យសុខភាព បើបានឮ គឺមានតែក្នុងខ្សែភាពយន្តបរទេស។

ការមិនថែទាំសុខភាពនោះហើយ ដែលបណ្ដាលឲ្យមនុស្សជំនាន់មុនឆាប់ចាស់ខ្លាំង។ អាយុខ្ទង់ត្រឹមតែ៣០សោះ មុខមាត់ចំណាស់មនុស្សខ្ទង់៤០ប្លាយសម័យនេះទៅហើយ។ ដូច្នេះ ការប្រញាប់ប្រញាល់រៀបការ ជាជម្រើសមួយក្រោមហេតុផលថា ខ្លាចចាស់ជាងនេះ គ្មានអ្នកស្រឡាញ់ ហើយពិបាករកដៃគូជីវិត។

ដោយឡែក មនុស្សសម័យនេះ យកចិត្តទុកដាក់ខ្លាំងពីសុខភាពរាងកាយ សុខភាពផ្លូវចិត្ត ការថែទាំសម្ផស្ស មិនថាបុរស ឬ ស្ត្រី គ្រាន់តែរបៀបថែទាំមានវិធីខុសៗគ្នាទៅតាមចំណូលចិត្ត។ នៅពេលដែលមនុស្សនៅលីវ អាចរក្សាបានរូបសម្ផស្សឲ្យមើលទៅឃើញក្មេងបានយូរ ពួកគេលែងរាប់អាយុជារឿងសំខាន់តទៅទៀតហើយ។ ស្ត្រីនៅទីក្រុងដែលមានជីវភាពចាប់ពីមធ្យមឡើង មានរូបសម្ផសដូចអាយុខ្ទង់២០ឆ្នាំ ខណៈដែលអាយុពិត ឈានដល់ខ្ទង់៣០ ឬ ៤០ប្លាយ។ នេះជាកត្តាមួយដែរ ដែលរួមចំណែក ធ្វើឲ្យមនុស្សនៅលីវបានយូរ។

កត្តាទី៤៖ ការប្រកួតប្រជែងគ្នានៅគ្រប់ទិសទី

អង្កាល់ខ្ញុំនៅពីក្មេង ខ្ញុំកម្របានស្ដាប់ឮ ពាក្យថាពានរង្វាន់ណាស់។ សម្រាប់ត្រចៀក និង ខួរក្បាលខ្ញុំ ពាក្យថាពាន រង្វាន់ ហាក់ដូចជាមានទំហំធំប៉ុនមេឃ ហើយមានតែ១គត់ និងតែ១ដងគត់ ក្នុងប្រទេសជាតិ១។ ក្នុងរវាង២ទសវត្សរ៍មុន ពានរង្វាន់ ច្រើនតែសំដៅលើ ការប្រឡងចម្រៀង និងប្រឡងបវរកញ្ញា។ នោះ ក៏ដោយសារតែ ខ្ញុំបានឆ្លងកាត់យុវវ័យមួយដែលសង្គមជាតិ មិនសូវគិតគូរលើកទឹកចិត្តមនុស្សពូកែ។

សព្វថ្ងៃ ពានរង្វាន់ មាននៅគ្រប់ច្រកល្ហក ស្ទើរតែក្លាយជាអតិផរណាពានរង្វាន់។ ព្រឹត្តិការណ៍ចែកពាន ទូងស្គរ កើតមានស្ទើរតែរាល់ថ្ងៃ និងផ្សព្វផ្សាយពាសពេញបណ្ដាញពត៌មាន។ វារួមបញ្ចូលតាំងពី គំនិតអាជីវកម្ម គំនិតជ្រោងសង្គមជាតិ សហគ្រិនភាព សិស្ស និស្សិតពូកែ អ្នកសិល្បៈក្នុងគ្រប់វិស័យ ។ល។ ម្លោះហើយ អ្នកដែលនៅលីវ ហាក់ផ្ដោតគោលដៅជីវិតទៅលើការលើកពានឲ្យបានច្រើនដងជាមុនសិន មុននឹងគិតគូរដល់រឿងការរៀបការប្ដីប្រពន្ធ។ ជួនកាល ការទទួលបានជោគជ័យផ្ទួនៗគ្នាច្រើនដងពេក ល្បីពេក ខ្លាំងពូកែពេក  គេបែរជាពិបាកស្វែងរកអ្នកដែលសក្ដិសម ឬ មានគុណសម្បត្តិប្រដំប្រសងគ្នា។

ភាពជោគជ័យជ្រុលពេក បណ្ដាលឲ្យបុសស្ត្រី ក្លាយជាមនុស្សក្រអឺតក្រទម ចំពោះគ្នានិងគ្នា។ ហើយពួកគេ ក៏ជ្រើសរើសការអូសបន្លាយពេលវេលា ដោយយកបេសកកម្មប្រកួតប្រជែងឥតព្រំដែននោះ មកធ្វើជាអលង្ការ លម្អឆាកជីវិតទៅវិញ។ បន្ទាប់មក គេបង្កើតសហគមន៍ ក្រុមអ្នកខ្លាំងៗដូចគ្នា នៅលីវដូចៗគ្នា ដើម្បីបន្លប់ស្ថានភាពនៅព្រៅនោះ។

កត្តាទី៥៖ បរិមាណដ៏ច្រើនសម្បើមរបស់ប្ដីប្រពន្ធជំនាន់មុនដែលបានលែងលះគ្នា

ជំនាន់មុន ចាស់ៗបានរៀបការដោយប្រថុយប្រថាន តាមភាសាផ្សាយពាណិជ្ជកម្មរបស់មេអណ្ដើក របស់បងប្អូនសាច់ញាតិ មិត្តភក្តិដែលបង្អាប់ ចំអន់ ហើយពេលខ្លះ ប្រថុយដោយខ្លួនឯងផ្ទាល់ ឬជឿតាមទំនាយហោរា ថាល្អអីចេះ ល្អអីចុះ។ ម្លោះហើយ ការរស់នៅមិនចុះសម្រុងគ្នាជាអចិន្ត្រៃយ៍ បានជំរុញជីវិតអាពាហ៍ពិពាហ៍ រហូតឈានដល់បែកបាក់ លែងលះគ្នា  ដែលបញ្ហានេះ មានអត្រា កើនខ្ពស់ខ្លាំងគួរឲ្យកត់សម្គាល់។

អង្កាល់មិនទាន់មានអ៊ីនធើណិតទូលំទូលាយ  ស្ត្រីមេម៉ាយភាគច្រើន បានក្លាយជាជនរងគ្រោះបែបប្រពៃណី។ សង្គមខ្មែរដែលកាលនោះ មិនសូវសម្បូរអ្នកចេះដឹងច្រើន បានវាយសន្ធប់លើស្ត្រីដែលលែងលះគ្នា ដោយប្រការអវិជ្ជមានផ្សេងៗ រហូតមានពាក្យដំណាលតៗគ្នាមកថា “មេម៉ាយចំណាយមាត់ញាតិ”។ ឃ្លានេះ មានសេចក្ដីប្រែសម្រាយមកថា តែកាលណាលែងលះគ្នាហើយ ស្ត្រីមេម៉ាយ ច្រើនត្រូវបានបុរសៗចំអន់លេបខាយ លេងសើចជាការសប្បាយ ព្រោះគេជឿថា ស្ត្រីមេម៉ាយជាស្ត្រីចិត្តងាយ ខុសពីនារីនៅក្រមុំ (នៅលីវ) ដែលប្រកាន់ខ្លួន។ គេច្រើននិយាយថា ស្ត្រីមេម៉ាយ ក្រៅពីមិនចេះប្រកាន់ខ្លួនប្រាណហើយ នៅបង្កបញ្ហាដល់ជីវិតប្ដីប្រពន្ធអ្នកដទៃទៀតផង។ រហូតមានមនុស្សជាច្រើន គ្រាន់តែឮថា នារីណាម្នាក់មេម៉ាយភ្លាម គេខ្សឹបគ្នាថា “ប្រយ័ត្ននាងនោះ ដណ្ដើមប្ដី” ។

តើការណ៍នេះ វាពិតជាដូចគេចោទប្រកាន់ដែរឬទេ? ទោះបីជាវាពិត ឬ មិនពិត ប៉ុន្តែជនជាតិខ្មែរ បានដក់ជាប់នូវផ្នត់គំនិតថា “មេម៉ាយ មិនល្អ”​។ ដូច្នេះ ដើម្បីបង្ការកុំឲ្យថ្លោះធ្លោយ ក្លាយជាមេម៉ាយ ត្រូវតែមើលចិត្តគ្នាជាមុន ឲ្យបានយូរឆ្នាំតាមដែលអាចធ្វើបាន។ នេះជាមូលហេតុមួយ ក្នុងចំណោមហេតុផ្សេងៗ ដែលស្ត្រីខ្មែរបច្ចុប្បន្នព្យាយាមនៅលីវបានយូរជាងជំនាន់មុន។ បើគ្មានអត្រាលែងលះដ៏ច្រើនសន្ធឹកសន្ធាប់របស់ ប្ដីប្រពន្ធជំនាន់មុនមកទេ ក៏ប្រហែលជា វាគ្មានឥទ្ធិពលអ្វីបណ្ដាលឲ្យបុរសស្ត្រីសម័យនេះ ត្រូវនៅលីវដល់អាយុខ្ទង់សាមសែ ពេញទឹកពេញដីដែរ ជាពិសេសអ្នកទីក្រុង។

ឆ្លៀតបន្ថែមបន្តិចទៀតថា មិនមែនតែស្ត្រីមេម៉ាយទេ ដែលប្រឈមនឹងការរើសអើង ក្នុងជីវិតគូស្រករលើកទី២ សូម្បីតែបុរសពោះម៉ាយក៏ប្រឈមដូចគ្នា បើសិនជាពួកគេមានកូនដែលត្រូវចិញ្ចឹមក្រោយលែងលះ។ ហេតុអ្វី? ព្រោះស្ត្រីដែលមិនធ្លាប់រៀបការ មិនចង់បានបុរសដែលចែករំលែកហិរញ្ញវត្ថុសម្រាប់ប្រពន្ធមុន សម្រាប់កូនដើម នាំឲ្យស្មុគ្រស្មាញទេ។ វាពិតជារឿងឈឺក្បាលនឹងពន្យល់ច្រើនជាងនេះ បើសិនជា យើងវិភាគវែកញែកដល់ ប្រភេទនៃសំណុំរឿងលែងលះ ដែលមានទម្រង់ខុសៗប្លែកពីគ្នាផងនោះ។

កត្តាទី៦៖ អាពាហ៍ពិពាហ៍សម័យនេះ ចាយលុយធំពេក

កាលពីមុន ពិធីរៀបការតាមប្រពៃណីយ មិនមានភាពស្មុគ្រស្មាញផ្នែកលុយកាក់ប៉ុន្មានទេ។ សម្ភារៈផ្សេងៗ មានតម្លៃធូរល្មម ហើយពិធីទាំងមូលក៏មិនទំនើបហួសហេតុដូចសម័យនេះដែរ។  ទីក្រុងមិនសូវចង្អៀត គេអាចជិះឡាន ម៉ូតូ ដើរអញ្ជើញភ្ញៀវដល់ផ្ទះប្រកបដោយភាពស្និទ្ធស្នាលក្រៃលែង។  ម្ហូបអាហារ ពិធីការ ការតុបតែង ក៏មិនសូវសម្បើមដៃដូចឥលូវដែរ។ ក្នុងទសវត្សរ៍១៩៩០ និងដើម២០០០ រោងការមានតែប៉េងប៉ោង ដើមចេក ដើមដូង គល់ឫស្សី និងសម្ភារៈងាយៗ។ ជាងថតរូបមានតែ១នាក់ ឬ ២នាក់យ៉ាងច្រើន​ ហើយក៏មិនថ្លៃប៉ុន្មានដែរ។ ម្ហូបអាហារបត់បែនតាមស្រុកភូមិនីមួយៗ។ ភ្ញៀវដែលចូលរួម គ្មានកាមេរាថតរូបតាមខ្លួនដូចសម័យនេះទេ ដែលជាហេតុគេមិនខ្វល់ពីការតុបតែងរោងការប៉ុន្មាន។

LUXURY WEDDING VENUES

ងាកមកមើលការចំណាយបច្ចុប្បន្ននេះវិញ  មុនរៀបការ គេត្រូវចាយលុយខ្ទង់ពាន់ដុល្លារសម្រាប់ការថតរូបបែបវិជ្ជាជីវៈ ដោយក្រុមហ៊ុនថតរូបល្បីៗ ឬ ជាងថតជំនាញ ដែលគេនិយមហៅថា Pre-Wedding Photograph។ ហើយបើគណនាត្រួសៗ គ្រាន់តែ Pre-Wedding Photo មួយ ចាយប្រាក់ប្រហែលពាក់កណ្ដាលពិធីរៀបការទាំងមូលរបស់មនុស្សជំនាន់មុនបាត់ទៅហើយ។ នេះ មិនទាន់រាប់បញ្ចូលពិធីភ្ជាប់ពាក្យដ៏ឆើតឆាយ ស្រស់បំព្រង នៅឡើយផង។ ដោយសារតែសម័យនេះ គ្រប់រូបភាព មិនអាចគេចផុតពីលំហរអ៊ីនធើណិត បណ្ដាញសង្គមនានា ដែលបានជ្រាបដល់ភ្នែកមនុស្សក្នុងពិភពលោក អីចឹងហើយ ម្ចាស់ដើមការត្រូវតែខិតខំចាយប្រាក់ឲ្យខ្លាំងអស្ចារ្យ ដើម្បីគ្រប់រូបភាពដែលអណ្ដែតត្រសែតចូលក្នុងលំហរមេឃ មានអត្តចរិតប្រកួតប្រជែងនឹងគេដែរ។

សូមមិនរៀបរាប់វែងឆ្ងាយពេកទេ ទាក់ទងនឹងបញ្ហានេះ។ គ្រាន់តែសរុបខ្លីមកវិញថា ខ្ទង់ចំណាយធំពេក នៃពិធីរៀបអាពាហ៍ពិពាហ៍ ធ្វើឲ្យមនុស្សនៅលីវ ទ្រាំពន្យាពេលរៀបការកាន់តែយូរ ដើម្បីសន្សំលុយកាក់ជាមុន។ ប៉ុន្តែ មិនមែនមានន័យថា គូស្នេហ៍មិនបានរស់នៅជាមួយគ្នាទេ។  គូស្នេហ៍កាន់តែច្រើនឡើង ជាពិសេសនៅរាជធានីភ្នំពេញ បានជ្រើសរើសការរស់នៅជាមួយគ្នាជាមុន ក្នុងឈ្មោះថាសង្សារ មុនសម្រេចចិត្តចូលរោងការពិតប្រាកដ ដែលជាដំណាក់កាលដាក់ខ្នោះជីវិតទាំងពីរនាក់ជារៀងរហូត។

អត្ថបទរក្សាសិទ្ធិដោយ លឹម វីរីយ៉ា

ថ្ងៃទី៤ ខែកម្ភ: ឆ្នាំ ២០២០

ការពិតនៃជីវិត

ក្នុងពុទ្ធឱវាទចែងថា “សុខនិងទុក្ខរមែងជាគូនឹងគ្នា”។ ក្នុងគម្ពីកូរ៉ាន់របស់អ៊ីស្លាម សរសេរថា “បើជីវិតអ្នកជួបនឹងឧបសគ្គច្រើនខ្លាំងពេកច្បាស់ជាព្រះអុឡោះ កំពុងបង្វឹកអ្នកពីមេរៀនជោគជ័យក្នុងថ្ងៃអនាគត” ។ ក្នុងគម្ពីបៃបលនៃគ្រិស្តសាសនាក៏មានចែងដែរថា “ព្រះជាម្ចាស់រមែងធ្វើឲ្យជីវិតអ្នកស្រស់បំព្រងទៅតាមកាលវេលាដ៏សមគួរដែលគួរកើតមាន”។ ចំណែកឯ សុភាសិតចិន នៃសាសនា ខុង ជឺ បានឆ្លាក់ទុកថា “ក្នុងគ្រោះមានលាភក្នុងលាភមានគ្រោះ” ។

ចំណុចរួមនៃសាសនាទាំងអស់ក្នុងលោកនេះ គឺបង្រៀនមនុស្សឲ្យទទួលយកការពិតនៃឆាកជីវិត ដែលជា សុខ និង ទុក្ខ។ សូម្បីតែព្រះរាជគ្រូ ទឹកដីភ្លើងខ្យល់ (ម៉ាស្ទើរ៍ ហ្វឹងស៊ុយ) ដ៏ល្បី ក៏គេចមិនផុតពីគ្រោះអាក្រក់នានាក្នុងជីវិតរស់ប្រចាំថ្ងៃដែរ។ អ្នកដែលមានវិញ្ញាណទី៦ កម្រិតខ្ពស់ អាចមើលឃើញនិងដឹងជាមុន នូវព្រឹត្តិការណ៍ជីវិតក្នុងម៉ោងអនាគត ក៏គង់តែគេចមិនផុតពីការពិតដែលប្រុងកើតឡើង។ គ្រប់ព្រះទាំងអស់ពីគ្រប់សាសនា ក្នុងដែនចក្រវាលនេះ មិនដែលបង្រៀនមនុស្សឲ្យទៅដើរស្មូមសេចក្ដីសុខពីអ្នកដទៃទេ សូមឈប់យល់ច្រលំទៀតទៅ។ សាសនាណាដែលបង្រៀនមនុស្សឲ្យយកសំណែន ទៅសែនព្រេនសូមក្ដីសុខ មិនមែនជាសាសនាព្រះទេ នោះជាវិញ្ញាណអរក្ខ ជាព្រលឹងនៃពពួកអមនុស្ស ដែលវិលវល់រកភពនៃក្ដីសុខខ្លួនឯងមិនទាំងឃើញផង។ បើយើងនៅតែគោរពវិញ្ញាណទាំងអស់នោះ យើងនឹងរស់ដោយទុក្ខវេទនាពេញមួយជីវិត។

លឹម វីរីយ៉ា

Ying Yang Theory in Chinese Philosophy
ការពិតនៃជីវិត
ឆាកជីវិត១

តើអ្នកស្លាប់ទៅហើយគួរនៅរក្សាងារអាជីពវិជ្ជាជីវៈកាលនៅរស់ដែរឬទេ?

មនុស្សរាល់រូប ដែលកើតមក មានរចនាសម្ព័ន្ធរាងកាយដូចៗគ្នា គឺភ្នែក២ ត្រចៀក២ ដៃ២ ជើង២  មាត់១និងច្រមុះ១ ក៏មានឈ្មោះតែមួយរួមដូចៗគ្នាដែរ ដែលក្នុងមួយជីវិត សុទ្ធតែត្រូវបានគេហៅ គឺ “សព”។ ឈ្មោះមួយនេះ វានឹងផ្លាស់ប្ដូរដោយស្វ័យប្រវត្តិ ត្រឹមតែប៉ុន្មានម៉ោង ឬ ប៉ុន្មាននាទី ក្រោយពេលមនុស្សរលត់ដង្ហើម។  body

នៅលើដងវិថីសាធារណៈ ជនរងគ្រោះដល់ស្លាប់ដោយគ្រោះថ្នាក់ចរាចរ នឹងត្រូវបានគេយកក្រណាត់ស មកគ្របជិត។ អ្នកដែលមកចោមរោមឈឺឆ្អាល ច្បាស់ជាស្រែកថា “លើកសពដាក់ឡានពេទ្យ”។ មនុស្សឈឺស្លាប់នៅលើគ្រែ ទោះជាឈ្មោះអ្វីក៏ដោយ គ្រាន់តែបេះដូងឈប់ដើរ គ្រូពេទ្យទាញក្រណាត់គ្របមុខ  គ្មាននរណាហៅឈ្មោះម្ចាស់រូបស្ដូកស្ដឹងនោះទៀតទេ “យកសពទៅធ្វើបុណ្យ”។ ពេលលើកដាក់មឈូស ក៏គេមិនហៅឈ្មោះអ្នកស្លាប់នោះដែរ អាចារ្យ នឹងប្រកាសថា “លើកសពដាក់ចូលមឈូស”។

លឹម វីរីយ៉ា ២០១៩ (1)

ពេលនៅរស់ ទោះបីអ្នកមានងារជាអ្វីក៏ដោយ មិនថា ឯកឧត្ដម លោកជំទាវ លោក-អ្នកឧកញ៉ា លោកបណ្ឌិត សាស្ត្រាចារ្យ ឬអ្វីផ្សេងទៀតដ៏ដោយ  នៅក្រោយពេលចលនាឈាមរត់ ត្រូវគាំងរឹងកំព្រឹសអស់ភ្លាម គ្មានទៀតឡើយ ងារទាំងអស់នោះ។ គ្មានអាចារ្យណា ដែលប្រកូកថា “លើកឯកឧត្ដមបណ្ឌិត ដាក់ចូលក្នុងឡ” គឺអត់មានទេ! វានៅតែ “លើកសពដាក់ចូលក្នុងឡ” ដដែល។ រឿងទាំងអស់នេះ ឥតមានចែងក្នុងច្បាប់ក្រដាសទេ តែវាចែងក្នុងច្បាប់ធម្មជាតិ។

លឹម វីរីយ៉ា ២០១៩ (2)

ក្រោយស្លាប់ទៅ ងាររបស់មនុស្ស ត្រូវបានគេឆ្លាក់នៅលើផ្នូរ នៅមុខចេតិយ ដោយមានងាររួមដូចៗគ្នាថា ឧបាសក ឬ ឧបាសិកា (សម្រាប់ពុទ្ធសាសនិក) បើសិនជាអ្នកនោះនៅរស់ ជាអ្នកមានសីលខ្លះៗ។ ជួនកាល ដោយហេតុតែកិលេសរបស់សាច់ញាតិដែលនៅមានជីវិត គេអាចលបបន្ថែមថា មហាឧបាសក មហាឧបាសិកា ទៅតាមចំណង់ចំណូលចិត្ត ដែលគ្មាននរណាធ្លាប់ពោលថា ខុស ឬ ត្រូវ។ បើជាស្ដេចផែនដីផង អាចនឹងមានហោរាគន់គូរ ប្រសិទ្ធិនាមថ្មីៗសម្រាប់ហៅឱ្យបានសមរម្យស្របតាមឋានៈ និងគុណូបការៈ កាលនៅមានជន្មាយុ។

អ្នកណាក៏ដោយ ក្រោយតម្កល់ធាតុក្នុងចេតិយ ឬ កប់ក្នុងផ្នូររួចរាល់ហើយ គ្មានងារ លោក លោកស្រី អ្នកនាងកញ្ញា លោកតា លោកយាយ ទៀតទេ។ គឺសល់តែឈ្មោះម្យ៉ាងគត់។

លឹម វីរីយ៉ា ២០១៩ (3)

ឧទាហរណ៍ ស្ទីវ ចប កំពូលស្ថាបនិកផលិតផល អេបផល ក្រោយស្លាប់ទៅ គេនាំគ្នាធ្វើសម្រង់សម្ដីរបស់គាត់ ដោយដាក់ឈ្មោះថា “Steve Jobs” វាមិនដែលមាននរណាគេសរសេរថា “Mr. Steve Jobs” នោះទេ។ Bruce Lee (លី ស៊ាវឡុង) ដែលជាកំពូលវិរបុរសក្បាច់គុនកុងហ្វូចិន និងជាតារាភាពយន្ត ដ៏ល្បីល្បាញ និងមានងាររាប់មិនអស់ ក៏នៅមុខផ្នូរគាត់ មានតែអក្សរ Bruce Lee ពីរម៉ាត់គត់។ គ្មានស្អីផ្សេងពីខាងមុខទេ!

ទាញចេញពីបទបរិយាយខាងលើ ខ្ញុំសូមបើកសេចក្ដី រិះគន់មួយ ក្នុងសង្គមខ្មែរបច្ចុប្បន្ន ទាក់ទងនឹងបញ្ហានេះ។  នៅក្នុង បណ្ដាញសង្គម ហ្វេសប៊ុគ ពេលខ្លះ ខ្ញុំឃើញ គេសរសេរស្លាកឈ្មោះសព ដាក់លើក្រោនកម្រងផ្កាមុខមឈូសថា “លោកជំទាវ xxx” ឬ “ឯកឧត្ដមនាយឧត្ដមសេនីយ៍xxx”  ជាដើម។ តើអ្នករាល់គ្នា គិតថា អ្នកស្លាប់ទៅហើយនោះ នឹងនៅតែជាជំទាវ និងនៅតែជា ឯកឧត្ដមនាយឧត្ដមសេនីយ៍ ឯឋានយមរាជទៀតឬយ៉ាងណា? វាមិនសូវទើស ទាស់ខុសអីប៉ុន្មានទេ បើត្រឹមតែប្រកូកប្រកាស ក្នុងពិធីបុណ្យសព ដើម្បីសម្ញែងឫក្សដល់អ្នកមិនទាន់ស្លាប់។ ប៉ុន្តែ នៅវាលកប់សព និងនៅចេតិយខ្លះក្នុងទីវត្តអារាម ខ្ញុំបានឃើញ គេសរសេរស្លាកឈ្មោះអ្នកស្លាប់ ដោយទាំងងារអាជីពវិជ្ជាជីវៈ កាលនៅរស់។ អ៊ីចឹង មានន័យថា នៅមានតួនាទី ឋានៈមុខងារ ការងារដែលត្រូវតែបំពេញរាល់ថ្ងៃទៀត មែនទេ? មានន័ថា ខ្មោចនោះ ងើបមកធ្វើការរាល់ថ្ងៃ មែនទេ? គេមិនបាន សម្រាកក្នុងឋានសុគតិភពឡើយ!

លឹម វីរីយ៉ា ២០១៩ (4)

ចំណែករឿងមួយទៀត គឺរឿង អស់លោកពិធីករ ស្រីប្រុស តាមបណ្ដាស្ថានីយ៍វិទ្យុ និង ទូរទស្សន៍ រួមទាំងពេលខ្លះមានទាំងអ្នកសារពត៌មាន អ្នកស្រាវជ្រាវផ្សេងៗផង បានគាស់កកាយ មរតកចម្រៀងដើម របស់អ្នកចម្រៀងក្នុងសម័យមុនខ្មែរក្រហម  មកចាក់ផ្សាយឡើងវិញ ជាមួយពំនោលដ៏ខុសឆ្គង។ អ្នកខ្លះ គេនិយាយថា “សូមស្ដាប់ចម្រៀងរបស់លោកតា ស៊ីន ស៊ីសាមុត និងលោកយាយ រស់ សេរីសុទ្ធា”។ មានខ្លះទៀត “នេះជាសំឡេងរបស់លោកតាតួត ស៊ីន ស៊ីសាមុត” អ៊ីចឹងៗជាដើម។

សំណួរសួរថា មនុស្សដែលស្លាប់បាត់ទៅហើយ អាចដែរឬ ដែលនាំគ្នាហៅថា លោកតា លោកយាយ លោកតាតួត លោកយាយតួត បែបនេះ? បើតាមភាពពិតជាក់ស្ដែងដែលយើងរាល់គ្នាសុទ្ធតែដឹង គឺ ពួកគាត់បានស្លាប់ទៅ ទាំងនៅក្មេងៗនៅឡើយទេ។ មិនទាន់បានសក់ស្កូវ បាក់ធ្មេញ ជ្រីវជ្រួញ ឯណាដល់កម្រិតដែលត្រូវហៅថា លោកតាតួត លោកយាយតួត នោះ? បើអ្នកនាំគ្នាហៅអ៊ីចឹង ចុះម្ភៃឆ្នាំក្រោយ នៅពេលដែលកូនចៅរបស់យើងធំឡើង ពួកគេនឹងហៅថាយ៉ាងម៉េចវិញ? “លោកតាលួត ស៊ីន ស៊ីសាមុត” អ៊ីចឹងទៅឬ? មានន័យថា ស៊ីន ស៊ីសាមុត មិនទាន់ស្លាប់ទេ កំពុងតែនៅវិវឌ្ឍនាការរូបរាងកាយ អាយុ វ័យ ឥតឈប់ឈរឡើយ។

លឹម វីរីយ៉ា ២០១៩ (1)

ត្រង់ចំណុចមួយនេះ សូមពិចារណាឡើងវិញផង!  មនុស្សដែលស្លាប់បាត់ទៅ គ្មានទេ ងារទាំងអស់នោះ។ សូមចែកគ្នាឲ្យដាច់រវាង មនុស្សស្លាប់ និង មនុស្សរស់។ គិតមើល៍! សូម្បីតែរូបថត ក៏គេមិនដាក់តាំងស្មើគ្នា ទន្ទឹមនឹងអ្នកនៅរស់ដែរ។ រូបអ្នកស្លាប់ ត្រូវតែតាំងឆ្ងាយ ឬ ខ្ពស់ជាង ឬ ដាច់ដោយឡែក។ តែនៅក្នុងសង្គមយើងរាល់ថ្ងៃនេះ មហាសែនខុស និយាយមិនរួច ខ្ញុំ បានត្រឹមតែសរសេរ។

សរុបសេចក្ដីមកវិញ ច្បាប់ធម្មជាតិ បានចែកខណ្ឌផែនភព របស់មនុស្សរស់ និង មនុស្សស្លាប់ផ្សេងពីគ្នាដាច់ស្រឡះ មិនមានជំពាក់វាក់វណ្ឌឡើយ។ មនុស្សងងឹត រមែងបង្កើតខ្សែកណ្ដាញ់ យកមករិត មកចង មកស្រែះឱ្យទៅជាជំពាក់ជំពិន ដោះមិនរួច  ចែកគ្នាលែងដាច់ រវាងសេចក្ដីស្លាប់ និងជីវិតរស់នៅ។

លឹម វិរិយា

VIRIYA-LIM 2090VIRIYA-Tai-Chi-Symbol

 

បទសម្ភាសរវាងសារពត៌មានអន្តរជាតិ Khmer Times និង ខ្ញុំ ស្ដីពីប្រធានបទ៖ តុល្យភាពទីផ្សារការងារ និង ចំណង់ចំណូលចិត្តអ្នករៀន

លទ្ធផល​នៃ​ការប្រឡង​សញ្ញាបត្រ​មធ្យមសិក្សា​ទុតិយភូមិ​ឆ្នាំ​សិក្សា២០១៨-២០១៩ ត្រូវបាន​ផ្សព្វផ្សាយ​ជា​ផ្លូវការ​ហើយ​កាលពីដើម​សប្តាហ៍​នេះ បង្ហាញ​ឲ្យ​ដឹងថា​បេក្ខជន​ទូទាំងប្រទេស​ប្រមាណ​ជិត ៨០ម៉ឺន​នាក់ បានបញ្ចប់​ការសិក្សា​កម្រិត​មធ្យ​មសិក្សា​ដោយ​ជោគជ័យ។ ក្នុងឱកាស​ដែល​សិស្សានុសិស្ស​ត្រូវ​រៀបចំខ្លួន ជ្រើសរើស​វិថី​សិក្សា​ថ្មី​មួយកម្រិត​ទៀត ដើម្បី​ពង្រឹង សមត្ថភាព​ឆ្ពោះទៅកាន់​ទីផ្សារការងារ​ដ៏​ប្រកួតប្រជែង វ៉ា សុនី​កា បាន​ជួប​ជាមួយ អ្នកស្រី លឹម វី​រី​យ៉ា ជា​សាស្ត្រាចារ្យ​ផ្នែក​ធុរកិច្ច និង​ជា​គ្រូបង្វឹក​ផ្នែក​ជំនាញ​ទន់ និង​ជា​សមាជិក​ក្រុមប្រឹក្សាភិបាល នៃ សមាគម​សហគ្រិន​ស្ត្រី​កម្ពុជា ដើម្បី​ពិភាក្សា​លើ​ចំណុចខ្លះៗដែល​យុវជន​គួរ​យល់ដឹង​មុននឹង​ជ្រើសរើស​ជំនាញ​នៅ​មហាវិទ្យាល័យ​ឲ្យ​ត្រូវ​តាម​ចំណង់​ចំណូលចិត្ត និង ទីផ្សារការងារ។

VIRIYA LIM and Students in BBU

សិស្សានុសិស្ស​ដែល​ទើប​បញ្ចប់​ការសិក្សា​ថ្នាក់មធ្យមសិក្សាថ្មីៗនេះ​ជាច្រើន​នាក់ អាច​កំពុង​ប្រឈម​នឹង​ការលំបាក​យ៉ាងខ្លាំង​ក្នុងការ​សម្រេចចិត្តថា​តើ​គួរ​ជ្រើសរើស​ជំនាញ​ដែល​ខ្លួន​ស្រឡាញ់ ឬ​ជំនាញ​ដែល​សម្បូរ​ទីផ្សារការងារ។ ក្នុងករណី​ដូចនេះ តើ​សិស្ស​ត្រូវ​ធ្វើយ៉ាងណា​ដើម្បី​ឲ្យ​មាន​តុល្យភាព រវាង​ចំណង់​ចំណូលចិត្ត​និង​ជំនាញ​ដែល​ត្រូវ​ទីផ្សារការងារ?

កាលពី​ដើមឡើយ គឺ​ជំនាន់​ដែល​ខ្ញុំ​នៅ​ក្មេង​វ័យ បច្ចេកវិទ្យា​ព័ត៌មាន មិនទាន់​សម្បូរបែប ដូច្នេះ​សេចក្ដីសម្រេចចិត្ត​គ្រប់​យ៉ាង​រុលទៅមុខ​ទាំងព្រាវៗ សម្រេចចិត្ត​ទាំងស្មានៗ ទៅតាម​ការយល់ឃើញ​ក្នុង​ជ្រុង​មួយ​តូច តាមរយៈ​បណ្ដុំ​ព័ត៌មាន​បន្តិចបន្តួច។ ដូចជា ឃើញ​គេ​រៀន​អី មានការ​ងារ​ធ្វើ ក៏​រៀន​តាម​គេ តាម​ឯង ខណៈដែល​ពេលនោះ រដ្ឋាភិបាល ក៏​មិនបាន​យកចិត្តទុកដាក់​ក្នុង​បញ្ហា​នេះ​ស្រាប់​ផង។

ដូច្នេះ ដើម្បី​ឲ្យ​មាន​តុល្យភាព​រវាង​ចំណង់​ចំណូលចិត្ត​ពី​ធម្មជាតិ​របស់​អ្នក​សិក្សា ហើយ​ថែមទាំង​អាច យក​ចំណង់​ចំណូលចិត្ត​នោះ​ទៅ​បង្កើត​ប្រាក់ចំណូល និស្សិត​ត្រូវ​គិតដល់ ជំនាញ​វិជ្ជាជីវៈ និង ជំនាញ​បន្ទាប់បន្សំ។

បើ​ចំណង់​ចំណូលចិត្ត​នោះ មាន​ទីផ្សារ​សម្បូរបែប​ស្រាប់​ហើយ រាប់​ថា​ជា​ភ័ព្វសំណាង​ទៅ​ចុះ។ រៀន​ចប់ គ្រាន់តែ​អភិវឌ្ឍ​ទេពកោសល្យ​បន្ថែម​ពីលើ​ជំនាញ​វិជ្ជាជីវៈ ធានាថា ក្រៅពី​ដណ្ដើម​ការងារ​បាន​លឿន​ហើយ ថែមទាំង​អាច​ឡើង​តំណែង​ខ្ពស់​ឆាប់ ប្រាក់ខែ​ធំ​ក្នុង​រយៈពេល​ខ្លី​ទៀតផង។

ឧទាហរណ៍ បើសិនជា​យើង​ចូលចិត្ត​សិល្បៈ​បែប​រចនា អាច​និយាយថា​អ្នកសិក្សា​ស្រឡាញ់​ខ្លាំង​ចំពោះ​ការងារ គូរគំនូរ ច្នៃ​ម៉ូដ តុបតែង……ជាដើម។ ពី​ជំនាន់​ខ្ញុំ​នៅ​ក្មេង បើសិន​ពោល​ប្រាប់​ចាស់ទុំ​ថា​ចង់​រៀន គូររូប ច្បាស់​ជា​គាត់ ខ្ជាក់​អនុសាសន៍​ថា “អើ! រៀន​គូរ​ទៅ ហើយ​ទៅ​អង្គុយ​មុខ​វាំង​ទៅ។ ហេតុអ្វី? ព្រោះ​ចាស់​ពី​ដើម និង ក្មេង​ពី​ដើម ល្ងង់​ដូចគ្នា មូលហេតុ​មកពី​យើង​នៅ​ក្រីក្រ យើង​រស់​ដូច​កង្កែប​ក្នុង​អណ្ដូង យើង​ខ្វះ​ព័ត៌មាន យើង​មិនដែល​ដឹង​ទាល់តែសោះ​ថា ពិភពលោក​នេះ មាន​គេ​ប្រើ​វិជ្ជា ទេពកោសល្យ​សិល្បៈ​គំនូរ បង្កើត​លុយ​ធ្វើ​អ្នក​មានបាន។ អីចឹង​និស្សិត​ច្បាស់​ជា​ចោទសួរ​ប្រដេញ​ទៀតថា បង្កើត​លុយ យ៉ាងម៉េច​ទៅ? ខ្ញុំ​សូមជម្រាបថា រស់នៅក្នុង​យុគសម័យ​នេះ យើង​មិនអាច​ជោគជ័យ​ដោយ​ការសិក្សា​រៀនសូត្រ​ជំនាញ​តែមួយ​មុខ​បានទេ។ យើង​ត្រូវតែមាន​ជំនាញ​បន្ទាប់បន្សំ សម្រាប់​ទ្រទ្រង់​ជំនាញ​គោល។ បើ​គ្រាន់តែ​ចេះ​គូររូប ផាត់​ពណ៌​ល្អ​ស្អាត​ដាច់​គេ​ក្នុង​លោក​នេះហើយ យើង​ក៏​មិនដឹងថា​យក​វា​ទៅ​លក់​នៅទីណា​ដែរ។ ដូច្នេះ ជំនាញ​បន្ទាប់បន្សំ រួមមាន​ដូចជា ៖

ចេះ​ភាសា​អង់គ្លេស​ល្មមប្រើ​ការ​បាន ទាំង​អាន សរសេរ ស្ដាប់ និង និយាយ ដើម្បី​ស្វែងរក​អាហារូបករណ៍​វគ្គខ្លីៗ​នៅ​បរទេស ទាក់ទង​នឹង​ចំណេះដឹង ជំនាញ​ដែល​ខ្លួន​កំពុងមាន​ស្រាប់ ឬ ដើម្បី​ចូលរួម​ប្រកួត​ស្នាដៃ​នៅ​បរទេស ឬ ដើម្បី​ទាក់ទង​គ្នា​ងាយស្រួល ជាមួយ​ពិភពលោក​ខាងក្រៅ​ក្នុងការ​បង្កើត ឬ អ​វិ​វ​ឌ្ឍ​អាជីវកម្ម។ ហើយ​រិត​តែ ពិសេស​នោះ គឺ​ដើម្បី​បង្កើត ម៉ាឃីតធីង អន​ឡាញ (Online Marketing)  ចុងក្រោយ ដើម្បី​ដាក់លក់​ផលិតផល​ខ្លួនឯង​ក្នុង​ទីផ្សារ e-Commerce ។

ចេះ​កុំព្យូទ័រ​កម្មវិធី រដ្ឋបាល​ទូទៅ (MS Words, Excel, and PowerPoint) ហើយ​បើ​អាច​ឆ្លៀត​រៀន​កម្មវិធី PhotoShop, CorelDraw បន្ថែម​ខ្លះ​ផង នុះ សក្ដានុពល​ចំណេះដឹង​ខ្លួនឯង រិត​តែ​អស្ចារ្យ​មួយកម្រិត​ទៀត។ ទូរសព្ទដៃ SmartPhone តែ​ម្យ៉ាង មិនបាន​ជួយ​កិច្ចការ​ធំដុំ​ទេ លុះត្រា​តែមាន​ជំនួយ​ពី​កុំព្យូទ័រ។ ការចេះ​កុំព្យូទ័រ ធ្វើ​ឲ្យ​យើង​សន្សំ​ពេលវេលា​ការងារ​បាន​ច្រើនជាង​ធម្មតា ហើយ​រៀនសូត្រ​និង​ធ្វើការ ឆាប់​បែក​បញ្ញា​ទៀតផង។

ចេះ​ប្រើប្រាស់ អ៊ី​ន​ធើ​ណិ​ត (e-mail, social media, etc.) ព្រោះថា វា​ជា​កិច្ចការងារ​ផ្លូវការធំៗ ដែល​ផ្ដល់​សារៈសំខាន់​ដល់​យើង គឺ​ទំនាក់ទំនង​តាម e-mail។ ព្រោះ​មធ្យោបាយ​នេះ មាន​សុវត្ថិភាព​ខ្ពស់ និង ប្រកបដោយ​វិជ្ជាជីវៈ។ យ៉ាងណាក៏ដោយ បើ​មិន​ប្រើ​បណ្ដាញ​សង្គម​អបស្ទប​ទៅជា​មួយ​ទេ ក៏​ធ្វើការ​មិនទាន់​គេ​ដែរ ព្រោះថា ឧបករណ៍​ទាំងនោះ វា​ជួយ​ស៊កសៀត​ឱកាស​ធ្វើការ​ដ៏​តឹង​ចង្អៀត​របស់​ពិភព​មនុស្ស​សម័យ​សត​វត្សរ៍​ទី២១នេះ ឲ្យ​មាន​ភាពរលូន។

មាន​ជំនាញ​ទន់ (Soft Skill) ដែល​ភាគច្រើន គេ​ពោល​ដល់ ឥរិយាបថ អត្តចរិត ការប្រព្រឹត្តទៅ​ជាប្រចាំរ​បស់​បុគ្គលម្នាក់ៗ ដូចជា​ការប្រាស្រ័យ​ទាក់ទង​គ្នា​ក្នុងសង្គម សិល្បៈ​និយាយ សិល្បៈ​បង្កើត​មិត្តភក្តិ។ល។

ចុះ​បើសិនជា​និស្សិត​ដែល​រៀន​ចប់​ចេះដឹង​ច្បាស់លាស់​នូវ​ជំនាញ​វិជ្ជាជីវៈ (គូររូប ឬ រចនា​ម៉ូដ) នោះ​ហើយ តែ​គ្មាន​ជំនាញ​បន្ទាប់បន្សំ គាត់​គួរ​ធ្វើយ៉ាងណា? ចម្លើយ​គឺ យកលុយ​ទៅ​ជួល​គេ​មកជួយ​ធ្វើ តែបើ​អត់លុយ នៅតែ​ត្រូវ​ខំរៀន​ដោយ​ខ្លួនឯង​ដដែល​ជា​ដដែល។

Viriya Lim and Her Students_BBU

ចុះ​បើសិនជា​ត្រូវ​ជ្រើសរើស​វិញ តើ​សិស្ស​គួរ​ធ្វើ​ជ្រើសរើស​មួយណា​រវាង ចំណង់​ចំណូលចិត្ត និង​ជំនាញ​ដែល​ត្រូវ​ទីផ្សារការងារ?

ជឿ​ទៅ! មានតែ​ជ្រើសរើស​រៀន​ជំនាញ​ដែល​សមស្រប​តាម​សេចក្ដីស្រឡាញ់​ពេញចិត្ត​របស់​យើង​ទេ ទើប​យើង​អាចធ្វើ​ការងារ​នោះ ប្រកបដោយ​គុណភាព​ពិតប្រាកដ។ ការធ្វើការងារ ​ដែល​មិនត្រូវ​នឹង​ចំណង់​ចំណូលចិត្ត យើង​ត្រេកអរ​បានតែ​ប៉ុន្មាន​ឆ្នាំ​ដំបូង​ប៉ុណ្ណោះ លុះ​យូរ​ទៅ យើង​នឹង​ធុញទ្រាន់។ តែបើ​យើង​បានធ្វើ​ការងារ​ដែល​ស្រឡាញ់​ពេញចិត្ត យើង​នឹង​ខិតខំ​ព្យាយាម ប្រឹងប្រែង​អស់ពី​កម្លាំងកាយ​ចិត្ត ប្រាជ្ញា ស្មារតី ពេលវេលា និង ថាមពល​សព្វ​គ្រប់បែប​យ៉ាង រហូត​ទាល់តែ​បង្កើត​ភាព​អស្ចារ្យ ក្នុង​ការងារ​នោះ។

មាន​មិត្ត​ខ្ញុំ​ម្នា​ក់នៅ​ខេត្តសៀមរាប ពួកគេ ស៊ូ​ស៊ី​អត់ ស៊ី​ឃ្លាន លាលែង​ប្រាក់ខែ​ខ្ទង់ពាន់​ដុល្លារ ដើម្បី​ចាប់​ក្ដី​សុបិន​ខ្លួនឯង នោះ​គឺ​ការផលិត​ភាពយន្តតូចៗដើម្បី​អប់រំ​សង្គម។ វា​មិនបាន​ផល​កម្រៃ​ជា​វិជ្ជមាន​ផ្នែក​លុយកាក់ ក៏ពិតមែន ប៉ុន្តែ​ពួកគេ​ទាំង២នាក់​ប្ដី​ប្រពន្ធ បាន​ផលិត​ម្ដង​ហើយ​ម្ដងទៀត ជាច្រើន​ដង រហូតដល់​មាន​គេ​ទទួលស្គាល់​ស្នាដៃ។ បើទោះបីជា​ស្នាដៃ​នោះ​នៅមានកម្រិត ប៉ុន្តែ​ខ្ញុំ​ជឿជាក់ថា អ្នក​ដែល​កំពុង​ត្រេកត្រអាល​នឹង​ការងារ​ខ្លួនឯង គ្មាន​ពេល​បាន​ខ្វល់​នឹង​ការងារ​អ្នកដទៃ​ទេ ម្ល៉ោះហើយ​គេ​នឹងធ្វើ​ការ​ដោយ​អារម្មណ៍​មូល ផ្ដោត មោះមុត ស្រួចស្រាវ ចុងក្រោយ​គេ​នឹង​បង្ហាញ​ភាពខ្លាំង​ក្នុង​អាជីព ដែល​ធ្វើ​ឲ្យ​អ្នកដទៃ​មោទកភាព​ជំនួស។

“មនុស្ស​ខ្សោយច្រើនតែ រត់​រក​ទីផ្សារ​ដែលមានស្រាប់ៗ តែ​មនុស្ស​ខ្លាំង គេ​បង្កើត​ផលិតផល​រួច ទើប​ពួកគេ​ទៅរក​ទីផ្សារ​តាម​ក្រោយ!” មានន័យថា ធ្វើ​កិច្ចការ បង្កើត​ផលិតផល​ខ្លួនឯង រួច​ស្វែងរក​អ្នក​ម៉ាឃីតធីង​ជួយ​ផ្សព្វផ្សាយ​តាម​ក្រោយ បើ​ចេះ​យុទ្ធសាស្ត្រ​ម៉ាឃីតធីង​ខ្លួនឯង​ស្រាប់​ផង រិត​តែ​ពិសេស។

Viriya Lim - Graduation

តើ​សិស្ស​ត្រូវ​សិក្សា​លើ​ចំណុច​អ្វីខ្លះ ដើម្បី​ឲ្យ​ដឹងថា​ជំនាញ​ដែល​ពួកគេ​នឹង​រើស នឹង​ផ្តល់ឱកាស​ការងារ​ខ្ពស់​ឲ្យ​ពួកគេ​នៅពេល​រៀន​ចប់?

ទី១ បើ​ខ្ញុំ​និយាយថា គួរតែ​សិក្សា​ពី​នយោបាយ​ប្រទេសជាតិ និង អន្តរជាតិ ច្បាស់​ជា​គេ​នាំគ្នា​សើច​មិន​ខាន។ ហេតុអ្វី​បានជា​វា​ពាក់ព័ន្ធ​នឹង​បញ្ហានយោបាយ​ទៅវិញ? ចូរ​ចាំ​ថា បើ​យើង​ព្យាយាម​សង្កេត ពីរ​បត់​នយោបាយ​ស្រុកទេស​ដែល​ខ្លួន​កំពុង​រស់នៅ រួមទាំង​នយោបាយ​បរទេសខ្លះៗផង​នោះ និស្សិត​នឹងមាន​បញ្ញា​វិនិច្ឆ័យ​ថា តើ​លំហូរ​ចូល​នៃ​ជនបរទេស និង​លំហូរ​ចេញ​នៃ​ជនជាតិខ្មែរ​ខ្លួនឯង​ទៅ​ក្រៅប្រទេស បណ្ដាល​ឲ្យ​មាន​ផលប៉ះពាល់​អ្វីខ្លះ​នៅ​ខាងក្នុង​ស្រុក? តើ​វា​នឹងមាន​ភាពខ្វះខាត ចន្លោះប្រហោងនៅ​ក្នុងផ្នែក​ណាមួយ ដែល​ត្រូវបំពេញ​បញ្ចូល? ក្រៅពីនោះ ការសង្កេត​ពិនិត្យ​បញ្ហានយោបាយ​ជាប្រចាំ ធ្វើ​ឲ្យ​និស្សិត អាចធ្វើ​ព្យាករណ៍ អាច​ទស្ស​ទាយ ពី​បញ្ហា​ប្រឈម​នៅ​រវាង​ពីរ​បី​ឆ្នាំ​ទៅមុខ​បាន​ដោយ​មិនសូវ​ខុស​ខ្លាំង។ សមត្ថភាព​ទស្ស​ទាយ បញ្ហា​អនាគត​នោះ​ហើយ ដែល​អាច​ឲ្យ​គេ​ចាប់យក​ជំនាញ​ណាមួយ សម្រាប់​ត្រៀម​បំពេញ​ចូលក្នុង​ទីផ្សារការងារ​បាន។

ជាក់ស្ដែង នាពេលនេះ ប្រទេសជាតិ​យើង ​កំពុងតែ​ច្របល់​បញ្ចូល​ទៅដោយ​ជនបរទេស​យ៉ាងច្រើន​សន្ធឹកសន្ធាប់។ សម្រាប់​ក្រុមអ្នក​ជាតិនិយម គេ​រំពឹង​ចង់​ឲ្យ​ជនបរទេស​រៀន​ភាសា​ខ្មែរ។ តែ​សម្រាប់​អ្នក​ឱកាសនិយម គេ​រំពឹង​ទាញយក​ប្រយោជន៍​ពី​ជនបរទេស តាមរយៈ​ការសិក្សា​ភាសាបរទេស ដើម្បី​ប្រាស្រ័យ​ទាក់ទង បកប្រែ សម្រួល​ការងារផ្សេងៗ នៅក្នុង​ក្រុមហ៊ុន​ដែលមាន​បរទេស​ជា​ម្ចាស់​វិនិយោគ។

យើង​អាច​មើល​ឧទាហរណ៍​ជាក់ស្ដែង​មួយ​នៅ​បាងកក ប្រទេស​ថៃ។ ជនជាតិខ្មែរ​ជាច្រើន​រាប់មិនអស់ នរណា​ក៏​ស្គាល់​តំបន់ ឌិន​ឌែ​ង ប្រះ​ទូ​ណា​ម ដែល​នៅ​ទីនោះ មាន​ជនជាតិ​ថៃ រៀន​ភាសា​ខ្មែរ​មិនតិច​នាក់​ឡើយ។ ពួកគេ​មិន​ខ្វល់​ពីអ្វី​ផ្សេង ក្រៅពី​ទាក់​ម៉ូយ​ខ្មែរ​ឲ្យ​ទៅ​ដេក​នៅ ស៊ីចុក ទិញ​ទំនិញ​ពួកគេ​ឡើយ ដូច្នេះ ចង់​មិន​ចង់ គេ​នាំគ្នា​រៀន​ភាសា​ខ្មែរ​ហើយ។ នេះ​ខ្ញុំ​និយាយ​ពី​អ្នករក​ការងារ​ជំនាញ ដើម្បី​រកប្រាក់​ចំណូល ស្របតាម​ភាពបត់បែន​នៃ​សង្គម។

ទី២ ត្រូវ​មើលថា ជំនាញ​នោះ មាន​គេ​រៀន​ច្រើន​ដែរឬទេ? បើ​គេ​រៀន​ច្រើនណាស់​ហើយ មិនគួរ​ទៅទៀត​ទេ។ ប្រយ័ត្ន​ផុងខ្លួន​ក្នុង​វិបត្តិ​អតិផរណា​ការងារ។ មានន័យថា អ្នកចេះ​ជំនាញដូចៗគ្នា មាន​ចំនួន​ច្រើនជាង​តម្រូវការ​ទីផ្សារការងារ។ ជាក់ស្ដែង​កន្លងមក យើង​ឃើញ​ឡើង​ហូរហៀរ​យកទៅ​ណា​មិន​អស់ និស្សិត​បញ្ចប់​បរិញ្ញាបត្រ គណនេយ្យ និង ធនាគារ ខណៈដែល​ធនាគារ​មួយចំនួន ឈានដល់​បង្កើត​សាលាបង្រៀន​គណនេយ្យ​ដល់​និស្សិត​ដើម្បី​ស្រូបយក​និស្សិត​ចូលក្នុង​ធនាគារ​ខ្លួនឯង​ទៀតផង។ ហេតុអ្វី ជំនាញ​ផ្សេងទៀត មើលមិនឃើញ?

ទី៣ កុំ​វាយតម្លៃ​ជំនាញ​អ្វីមួយ​ថា​អន់​ខ្សោយ ដោយសារតែ​ឃើញ​អ្នក​ប្រកប របរ​នោះ ភាគច្រើន​ក្រីក្រ ពិបាក។ ឧទាហរណ៍ ជំនាញ​កាត់ដេរ ធ្វើ​ម្ហូប ធ្វើ​នំ ជួសជុល​រថយន្ត កាត់សក់ អ៊ុតសក់ ជាដើម ប្រហែល​មនុស្ស​ភាគច្រើន គិតថា​អន់​ខ្សោយ គ្មាន​មុខមាត់ ខ្សត់​កិត្តិយស។ មូលហេតុ​ដែល​អ្នក​ប្រកប​របរ​នោះ នៅតែ​ក្រ ព្រោះតែ​គេ​គ្មាន​ជំនាញ​បន្ទាប់បន្សំ ដែល​ខ្ញុំ​បានលើកឡើង​ពី​ខាងដើម។ បើ​កាត់ដេរ​ហើយ ថែមទាំងចេះ​អង់គ្លេស និង កុំព្យូទ័រ រួមទាំង​អ៊ី​ន​ធើ​ណិ​ត អ៊ីមែល​ផង​នោះ គេ​នឹង​ក្លាយជា​ម្ចាស់​រោងចក្រ​កាត់ដេរ ច្នៃ​ម៉ូដ បង្កើត​ស្លាក​យីហោ​សម្លៀកបំពាក់​ខ្លួនឯង នាំ​ចេញទៅ​បរទេស នៅ​ថ្ងៃ​ណាមួយ។ តែបើ​ចេះ​កាត់ដេរ ហើយ​គ្មាន​ជំនាញ​បន្ទាប់បន្សំ គេ​បានត្រឹមតែ អង្គុយ​កាត់​និង​ដេរ​តែម្នាក់ឯង​យ៉ាង​កម្សត់​មួយជីវិត។ បើ​ចេះ​ជំនាញ​ធ្វើ​ម្ហូប ហើយ​ចេះ​អង់គ្លេស​និង​កុំព្យូទ័រ​ច្បាស់ គេ​នឹង​ក្លាយជា​ម្ចាស់​ភោជនីយដ្ឋាន​ល្បីឈ្មោះ មាន​អ្នកចូលរួម​វិនិយោគ​ជាមួយ បង្កើន​ដើមទុន ពង្រីក​សាខា ឈានដល់​ចែកចាយ​ស្លាក​យីហោ និង ផ្សេងទៀត​ជាច្រើន!

Viriya Lim 2016

ដើម្បី​ជា​គន្លឹះ​ជួយ​សិស្ស​ឲ្យ​ជ្រើសរើស​មុខជំនាញ​ឲ្យ​ត្រូវ​នឹង​ទីផ្សារការងារ​ផង និង​ចំណង់​ចំណូលចិត្ត​ផង តើ​អ្នកស្រី​មាន​ចំណុច​អ្វីខ្លះ​ដើម្បី​ចែករំលែក?

ខ្ញុំ​បានបញ្ជាក់​រួច​អស់ហើយ ប៉ុន្តែ​ក៏​ចង់​រំលេច​គំនិត​នោះ​ជាថ្មី​ម្ដងទៀត​ដែរ​ថា គួរតែ​ជ្រើសរើស ​រៀន​អ្វីដែលយើង​ស្រឡាញ់​ពេញចិត្ត កុំ​ខ្វល់​ពី​រឿង​សញ្ញាបត្រ។ មិន​ខ្វះ​ទេ សាលា​បណ្ដុះបណ្ដាល​ជំនាញ​បច្ចេកទេស នៅ​ពាសពេញ​ផ្ទៃ​ប្រទេស។ រៀន​ចប់​ស្ពាយ​យកចំណេះ​ធ្វើ មក​ប្រឡូក​ក្នុងសង្គម មិនមែន​រៀន​ចប់ស្ពាយ​ក្រដាស១​សន្លឹក​ថតរូប​បង្អួត​គេ បន្ទាប់មក អត់​ចេះ​ធ្វើ​អី​នោះទេ។

មនុស្ស​ភាគច្រើន ចូលចិត្ត​និយាយថា “ចេះតែរៀនៗទៅ! គ្រាន់​បាន​សញ្ញាបត្រ​បិត​លើ​ជញ្ជាំងបង្អួត​កូន។ សូម​ឈប់​បង្កើត​​គំនិត​បង្ហិន​ពេលវេលា​នេះ​ទៀត​ទៅ ពេលវេលា​មានតម្លៃ​ណាស់។ បំណាច់នឹង​រៀន​អស់​បួន​ប្រាំ​ឆ្នាំ គួរតែ​រៀន​អ្វីដែល​ចប់​ទៅ​អាច​ប្រើ​បាន ដូច​ខ្ញុំ​លើក​ពី​ខាងដើម​អុីចឹង។ ប៉ុន្តែ​រៀន​អ្វី​ក៏ដោយ បើ​គ្មាន​ជំនាញ​បន្ទាប់បន្សំ​ទេ នឹង​ពិបាក​ខ្លួន​ហើយ!

viriya.

អាចស្វែងរកអានក្នុងគេហទំព័រដើម គេហទំព័រ Khmer Times

ចែករំលែកអត្ថបទនេះ តាមរយៈ Facebook  Instagram  LinkedIn  Twitter

អំណាចទាំង៤ដែលធ្វើឱ្យមនុស្សមានភាពឥតខ្ចោះ

ទី១៖ រូបសម្បត្តិ

01-មិនថាបុរសឬស្ត្រី បើសិនជាកើតមក មានរូបឆោមស្រស់ស្អាតល្អ ជាទីគយគន់ នៃមនុស្សផងទាំងពួង មានន័យថា អ្នកនោះមានអំណាចដ៏អស្ចារ្យពីធម្មជាតិ ដែលវាអាចនឹងជួយសម្រេចជោគជ័យ ក្នុងដំណើរជីវិតរបស់គេបានមួយផ្នែក។ ក្នុងជម្រើសខ្លះ បើសិនជាមនុស្សរូបស្អាត ស្ថិតក្នុងចំណោម មនុស្សមិនស្អាត ភាពទន់ខ្សោយផ្នែកសមត្ថភាពបន្តិចបន្តួច គេនឹងជ្រើសរើសយកមនុស្សស្អាត ដោយយោងលើហេតុផលថា  សមត្ថភាព អាចបង្វឹកបានតាមក្រោយ តែរូបសម្ផស្សនេះ កែប្រែមិនបាន។ មនុស្សស្អាត ពេលខ្លះ ទោះបីជារៀនសូត្រ មិនបានច្រើន មិនសូវឆ្លាតវៃ ក៏មិនសូវជាអភ័ព្វពេកឡើយ ដោយសារតែអ្នកជ្រើសរើសខ្លះ មានតម្រូវការ ចង់បានត្រឹមតែរូបស្អាតតែម្យ៉ាង។ នៅក្នុងគម្ពីធម៌ ពាក្យថារូបឆោម វារួមបញ្ចូលទាំង សុខភាពរាងកាយ កម្លាំងពលំមាំមួន ទៅទាំងព្រម។

01-1

យើងសម្លឹងគិតឧទាហរណ៍ងាយៗ បើសិនជាបុរសម្នាក់ តាំងចិត្តថានឹងដើររកប្រពន្ធ ជាដំបូង គេនឹងតាមញ៉ែស្រីស្អាតមុនមិនខានទេ។ រឿងអត្តចរិតមារយាទ ឬ អ្វីផ្សេងៗទៀត ជាជំហានបន្ទាប់ នៅពេលគេអាចមានឱកាសចូលទៅស្និទ្ធស្នាលជាមួយនារីស្អាតនោះបានយូរបន្តិច។ សូម្បីតែយើងទិញសម្លៀកបំពាក់ ក៏យើងត្រូវតែសម្លឹងរូបរាង ម៉ូដ ពណ៌ សាច់ក្រណាត់ ជាមុនសិនដែរ ទើបយើងសួរពីតម្លៃតាមក្រោយ។ បើភ្នែកយើងឃើញហើយ មិនពេញចិត្តផង តើនឹងចាយពេលវេលាទៅសួរតម្លៃធ្វើអី? ដូច្នេះ គ្រប់យ៉ាងដែលភ្នែកមើលឃើញ ជាអំណាច ដែលជះឥទ្ធិពលក្នុងជម្រើសដំបូងរបស់មនុស្ស។ នោះហើយជាហេតុផល ដែលមនុស្សចាយទ្រព្យសម្បត្តិយកទៅកែសម្ផស្ស។

ទី២៖ ចរិយាសម្បត្តិ

02-1

បន្ទាប់ពីអាចស្រូបទាញយកឋាមពលដែលចេញពីរូបស្អាតហើយ ចរិយាសម្បត្តិ គឺជាអំណាចទី២ របស់មនុស្ស។ វាមានឥទ្ធិពលធំធេង គឺធំជាងចំណេះដឹងទៅទៀត។ អ្នកដែលមានចំណេះដឹងហើយ ខ្សោយចរិយាមារយាទ នៅតែរាប់ថាជា មនុស្សបង្កើតបញ្ហាដល់ខ្លួនឯង។

តួយ៉ាងដូចជា វេជ្ជបណ្ឌិតដែលមិនព្រមជួយព្យាបាលជំងឺដោយសុទ្ធចិត្ត។ វេជ្ជបណ្ឌិតដែលកេងប្រវញ្ច កុហកបោកប្រាស់អតិថិជនដែលជាអ្នកឈឺ ឲ្យបង់ខាតទ្រព្យធនធាន កើនលើសពីតម្លៃពិត ដល់ទៅរាប់រយពាន់ដង។ វេជ្ជបណ្ឌិត ដែលហ៊ានជួញដូរសរីរាង្គមនុស្ស ជាថ្នូរនឹងប្រាក់ធ្វើអ្នកមាន។ មេធាវី ដែលមិនខ្វល់រឿងយុត្តិធម៌ តុលាការដែលខំរៀនស្ទើរជ្រុះសក់អស់ ចុងក្រោយ យកគុណធម៌ទៅទ្រាប់អង្គុយ និង បំផ្លាញមនុស្សស្លូតត្រង់។

ដូច្នេះ ចរិយាសម្បត្តិ គឺស្រោបដោយ ចរិយាធម៌ គុណធម៌ សីលធម៌ មេត្តាធម៌ អបស្ទបទៅជាមួយគ្រប់ដង្ហើមចេញចូល។ ចរិយាសម្បត្តិ គឺជាអំណាចដែលកំណត់ព្រេងវាសនារបស់ខ្លួនឯង។

ទី៣៖ វិជ្ជាសម្បត្តិ

03-1

មានអំណាចទាំង២ខាងលើហើយ មនុស្សនៅត្រូវការចំណេះដឹងជាចាំបាច់។ បើគ្មានចំណេះដឹងក្នុងខួរក្បាលទេ មនុស្សនឹងក្លាយជាកញ្ជះលុយមួយជីវិត។ ចរិយាសម្បត្តិដែលពោលខាងលើ មិនបានធ្វើឲ្យមនុស្សឆ្លាតវៃទេ។ ការសិក្សារៀនសូត្រក្នុងកម្រិតអតិបរមា ទើបអាចជួយឲ្យមនុស្សទទួលបានពន្លឺបញ្ញា ក្នុងការថ្លឹងថ្លែងហេតុនិងផល គុណនិងទោស ខុសនិងត្រូវ។ ការសិក្សា ធ្វើឲ្យមនុស្សទទួលបានអំណាចអច្ឆរិយៈមួយ ដែលអាចផ្លាស់ប្ដូរពិភពលោកទាំងមូលបានជោគជ័យ។

ក្នុងចំណោម អំណាចទាំង៤ វិជ្ជាសម្បត្តិនេះ ជាអ្វីដែលធ្វើឲ្យអ្នកស្វែងរកដៃគូ សម្រេចចិត្តវិជ្ជមានជាចុងក្រោយ ដោយសារតែ វាជាអំណាចលាក់កំបាំង មិនបង្ហាញឲ្យឃើញភ្លាមៗក្នុងដំណាក់កាលដំបូង។ ប៉ុន្តែ មានរឿងមួយ ដែលគួរចងចាំទុកថា មនុស្សដែលមានសតិបញ្ញាខ្ពង់ខ្ពស់ខ្លាំង ពិបាកចុះសម្រុងជាមួយអ្នកដទៃបំផុត ព្រោះតែគេសម្លឹងឃើញគ្រប់យ៉ាង ពោរពេញដោយកំហុសឆ្គង ឬ អាចនិយាយងាយស្ដាប់ថា មនុស្សដែលមានការសិក្សាអប់រំខ្ពស់ខ្លាំង រមែងចូលចិត្តជ្រើសរើសជីវិតនៅម្នាក់ឯង ជាជាងមានគ្នីគ្នា។

ទី៤៖ ទ្រព្យសម្បត្តិ

04-

សូម្បីតែក្នុងឱវាទរបស់ព្រះ ក៏មានចែងដែរ។ មនុស្សដែលកើតមក មានទ្រព្យសម្បត្តិស្រាប់ពីឳពុកម្ដាយ គឺជាអ្នកមានបុណ្យ។ បុណ្យ គឺជាសេចក្ដីសុខ។ មានន័យថា ទ្រព្យសម្បត្តិ ក៏អាចរួមចំណែកធ្វើឲ្យមនុស្សមានសេចក្ដីសុខមួយផ្នែកដែរ គឺផ្នែករាងកាយ។ អ្នកមានទ្រព្យស្រាប់ពីកំណើត គេនឹងមិនបាច់ហត់នឿយទៅស្វែងរកទ្រព្យនាំខាតពេលច្រើន ជំនួសមកវិញ គេមានពេលសិក្សារៀនសូត្រ ដើម្បីស្រូបយកអំណាចទី៣ ដែលចែងពីខាងលើ។ ទ្រព្យសម្បត្តិ គឺជាអំណាចផ្ដាច់មុខ ដែលវាតែងតែចូលទៅធ្វើអន្តរាគមន៍ កាត់សេចក្ដី នូវគ្រប់បញ្ហាឲ្យធូរស្រាលបាន ព្រោះមនុស្សភាគច្រើនលើសលប់ សុទ្ធតែប្រាថ្នាប្រាក់កាស ទ្រព្យធនធាន ដើម្បីសម្ញែងចេញនូវអំណាចសេដ្ឋកិច្ច។

អ្នកដែលមានអំណាចទ្រព្យ សូម្បីតែកើតមកមានរូបអាក្រក់ខ្លាំង ក៏គេអាចស្វែងរកប្ដីឬប្រពន្ធ ដែលមានរូបស្អាតជាងខ្លួនឯងបានដោយងាយៗ។

សង្ខេបមកវិញ បើសិនជានរណាម្នាក់ កំពុងតែស្ថិតនៅលើប៉ូលទាំង៤នេះ ចូរដឹងពីតម្លៃខ្លួនឯង ស្គាល់ពីសក្ដានុពលខ្លួនឯង ថាយើងជាមនុស្សដ៏អស្ចារ្យ និង ឥតខ្ចោះរួចហើយ។


អត្ថបទរក្សាសិទ្ធិដោយ៖ លឹម វីរីយ៉ា

មនុស្សឥតគោលដៅ

មនុស្សច្រើនណាស់ ដែលកំពុងរស់នៅ ដកដង្ហើមស្រូបយកខ្យល់អុកស៊ីហ្សែនពីភពផែនដីនេះ នឹងគេនឹងឯងដែរ ប៉ុន្តែមានអ្នកខ្លះ រស់ទាំងគ្មានព្រលឹង។ តើអ្វីទៅជាព្រលឹងមនុស្សរស់?

000001

មនុស្សរស់នៅ ត្រូវការកសាងខ្លឹមសារជីវិត។ ដើម្បីឲ្យជីវិតមានខ្លឹមសារ មនុស្សត្រូវមានគោលដៅអនាគត។ ដើម្បីឈានឆ្ពោះទៅកាន់គោលដៅអនាគតបាន មនុស្សត្រូវមានផែនការជីវិត។ ផែនការសំខាន់ៗ សម្រាប់ដើរក្នុងរយៈពេលវែង គឺផែនការយុទ្ធសាស្ត្រ។ យុទ្ធសាស្ត្រដែល អស្ចារ្យ គឺយុទ្ធសាស្ត្រ ដែលមានការរៀបចំយ៉ាងផ្ចិតផ្ងង់តាំងពីសកម្មភាពកំប៉ិកកំប៉ុកឡើងទៅ។ ដើម្បីឲ្យកិច្ចការកំប៉ិកកំប៉ុកនានាទៅមុខដោយរលូន មនុស្សត្រូវចេះគ្រប់គ្រងពេលវេលា។

photo_2019-04-07_15-03-33 (2)

ពេលវេលា គឺជាថ្លៃដើម ដែលមានតម្លៃស្មើនឹងលុយកាក់។ អ្នកខ្លះចាយវាយពេលវេលា យ៉ាងខ្ជះខ្ជាយ ស្ទើរពេញ១ជីវិត ដោយការលម្ហែកម្សាន្ត ដើរលេងជួបជុំពួកម៉ាកពួកភឿន ទេសចរផ្សេងព្រេង ថតរូប បង្អួតគេ ថាខ្លួនសប្បាយគ្រប់ពេលវេលាអីចឹង។ ជីវិតអញ សប្បាយអីចឹង ជីវិតអញ វាមានន័យរបៀបហ្នឹង។ មនុស្សពូកែ មនុស្សសាច់ការ មនុស្សម៉ឺងម៉ាត់ ច្រើនតែក្លាយទៅជាសត្រូវរបស់គេ។ ហើយ ទីបំផុតនៃឆាកជីវិតគេ ក៏រកពន្លឺរីកចម្រើនមិនឃើញ ក្រៅតែពីសភាពវ៉ល់ៗ ក្នុងរង្វង់រណ្ដៅប្រវែងជាង ២ម៉ែត្រ៤ជ្រុង។

00003

អ្នកខ្លះ អាយុស្ទើរក្លាយជាឪពុកម្ដាយក្មេក គេទៅហើយ សក់ស្កូវដុបៗទៅហើយ នៅតែរស់ដោយមិនទាន់មានផែនការជីវិតច្បាស់លាស់ទៀត។ មនុស្សរបៀបនេះ ច្រើនតែក្លាយជាអាយ៉ង នៃផែនការរបស់អ្នកដទៃ។ គេងាយនឹងត្រូវបានអូសទាញ ឲ្យក្លាយជាឧបករណ៍ប្រើប្រាស់ក្នុងផែនការជីវិតអ្នកដទៃ។ អ្នកសាកគិតលេងៗទៅមើល? តើមានអ្នកណាដែលចិត្តល្អ បង្កើតផែនការជីវិតរបស់គេ ដើម្បីសម្រេចក្ដីសុបិនរបស់អ្នក? វាគ្មានទេ! គេអាចនឹងចែករំលែកឲ្យយើងប្រហែលជា ១% នៃផលចំណេញរបស់គេប៉ុណ្ណោះ។ ដូច្នេះ អ្នកនឹងនៅតែជាកញ្ជះនៃសំបករូបរស់នេះ រហូតដល់ថ្ងៃស្លាប់ចូលក្នុងដីទៅវិញដដែលទេ។

00005

ព្យាយាមដែរ តែព្យាយាមដោយឥតគោលដៅ វាមានន័យស្មើនឹងការហែលទឹកសមុទ្រដោយគ្មានកោះត្រើយ។ ពេលខ្លះ បើសិនជាទេវតាប្រទាននូវភ័ព្វសំណាងដល់អ្នកឲ្យបានជួបមនុស្សឆ្លាត មនុស្សពូកែ មនុស្សល្អ មនុស្សខ្លាំងពោរពេញដោយអំណាចរួចទៅហើយ ហើយអ្នកបែរជាមើលឃើញគេក្នុងផ្លូវអវិជ្ជមានទៅវិញ នោះមានន័យថា អ្នកបានចាប់កំណើតមកក្នុងជាតិនេះ ដោយមិនមានស្ពាយបង្វេចផលបុណ្យពីបុព្វជាតិមកទេ។ អ្នកជាមនុស្សខ្សត់បុណ្យ!!!

Universe (12)

ថាដំណើរជីវិតកន្លងមកនោះ វាអភ័ព្វទៅចុះ លុះមានគេឈោងដៃជួយហើយ បែរជាអគតិចំពោះគេទៅវិញ។ ពុទ្ធោ អរហំ! សូមខ្សឹបបន្តិចចុះ មនុស្សដូចជាអ្នក គ្មានព្រះអាទិទេពណា ជួយបានទេ។ បន្តរស់ក្នុងជីវិតចោលម្សៀតរបស់អ្នកទៀតចុះ!


លឹម វីរីយ៉ា

ថ្ងៃទី ០៧ ខែមេសា ឆ្នាំ ២០១៩

ទ្រឹស្ដីនៃកម្មផល…

រយៈពេល១ម៉ោង អាចធ្វើឲ្យ១ថ្ងៃរបស់យើងប្រែប្រួលបាន ហើយ រយៈពេល១ថ្ងៃដែលប្រែប្រួលនោះ អាចធ្វើឲ្យ១ជីវិតរបស់យើងប្រែប្រួល។

ក្នុងទំនាញសាកល ជីវិត១ដែលប្រែប្រួល អាចធ្វើឲ្យពិភពលោកទាំងមូល ផ្លាស់ប្ដូរ។ ដូច្នេះ រៀងរាល់វិនាទីដែលផ្គុំបាន១ម៉ោងរបស់អ្នករាល់ថ្ងៃ សុទ្ធតែជាដើមចមនៃបន្លាស់ប្ដូរពិភពលោកទាំងមូល។

គ្រប់ពាក្យពេចន៍ និង កាយវិការដែលសម្ដែងចេញមកខាងក្រៅ សុទ្ធតែជាការបន្ទោបង់ចិត្ត។ ចិត្តអ្នកគិតអ្វី សម្ដីអ្នកនឹងចេញមកបែបនោះ ចិត្តអ្នកគិតយ៉ាងណា កាយវិការអ្នកនឹងស្ដែងចេញយ៉ាងនោះ។

មានសៀវភៅទស្សនវិជ្ជា មនោមយិទ្ធិ ច្រើនណាស់ ដែលបង្គាប់មនុស្សឲ្យគិតរឿងធំៗ ប៉ុន្តែ បើអ្នកខ្ជាក់សម្ដីចេញមកធំដូចចិត្ត នោះអ្នកនឹងបរាជ័យ។ គិតឲ្យធំ តែបង្ហាញចេញឲ្យតូចបានហើយ ព្រោះគំនិតធំៗរបស់អ្នក ត្រូវការ ដុសខាត់កែច្នៃ ក្រឡឹង សម្រួច សំលៀង ជាមុនសិន ហើយវាក៏ត្រូវការជ្រកក្នុងម្លប់ចិត្ត ដើម្បីសន្សំគុណតម្លៃ មុនត្រូវបានបើកបង្ហាញមកខាងក្រៅ។

កុំនិយាយច្រើនពេក! ស្ងប់ស្ងាត់ខ្លះទៅ! អ្វីដែលវាប្រុងរត់មក វាគង់តែមកទេ គ្រាន់តែយូរនិងឆាប់។ មនុស្សដែលគិតធំ និយាយតូច ភាគច្រើន ជាមេដឹកនាំដ៏ឆ្នើម តែមនុស្សដែលគ្មានគោលដៅច្បាស់លាស់ ហើយនិយាយស្ដីតែរឿងធំៗ ច្រើនតែជាអ្នករស់ រត់ដេញស្រមោលអ្នកដទៃតែប៉ុណ្ណោះ ឬហៅម្យ៉ាងទៀតថា ជំនាញភូតភរ ប្រូ ដូរបាយឆី។

លទ្ធផលចុងក្រោយរបស់គេ គ្មានអ្វីប្រែប្រួលជាដុំកំភួនទេ។ អត្តចរិតកំណត់វាសនា ចរិតអ្នកបែបណា វាសនា នឹងទៅជាបែបនោះ។ រូបរាងកំណត់ស្រមោល បើអ្នកតូចទាប ស្រមោលអ្នកក៏តូចទាបដែរ ចូរកុំព្យាយាមឈរបន្លំក្រោមស្រមោលអ្នកដទៃអី អ្នកទស្សនាគេមើលដឹង។

នៅលើវិថីជីវិតគ្មានផ្លូវទៅកាន់សុភមង្គលទេ ព្រោះសុភមង្គល គឺជាផ្លូវដើរ។ បើអ្នកគិតតែស្វែងរកផ្លូវទៅសុភមង្គល មួយជីវិតនេះ អ្នកនឹងគ្មានវាសនាបានភ្លក្សរសជាតិសុភមង្គលឡើយ។ ហើយវាក៏មិនខុសគ្នាពីរឿងមនុស្សដែលស្វែងរកផ្លូវទៅ “ភ័ព្វព្រេងវាសនាល្អ” ដែរ។

គេប្រហែលភ្លេចស្មារតីថា “វាសនា” គឺជា “អត្តចរិត” នៃបុគ្គលផងខ្លួន។ កុំស្វែងរកវាទៀតអី! ផ្លាស់ប្ដូរចរិតរបស់អ្នកចេញទៅ! វាសនាអ្នកនឹងប្ដូរដូចគ្នា។ នៅក្នុងទ្រឹស្ដីនៃកម្មនិងផល (ចក្រា) របស់ព្រះពុទ្ធ (Karma Theories) ប្រៀបដូចវិទ្យាសាស្ត្រពិតមួយ វាជាកង់រទេះដែលវិលជុំជានិច្ច មិនអាចប្រកែកបាន។ ព្យាយាមតាំងជំហរឲ្យរឹងមាំមួយកន្លែង អ្នកគង់តែទទួលផលទេ។ កុំរត់ឆ្វេចឆ្វាចដេញស្រមោលអ្នកដទៃ អ្នកអាចដួល។
———-
ដោយ លឹម វីរីយ៉ា🌸

kamar theories

ការចែករំលែកនឹងនាំមកនូវក្ដីសុខ

នៅពេលដែលខ្ញុំចែករំលែកចំណេះដឹងផ្សេងៗទៅកាន់អ្នក មិនមែនមានន័យថាខ្ញុំចេះច្រើនជាងអ្នកទេ។ តាមពិត គ្រាន់តែខ្ញុំជាមនុស្សដែលមើលឃើញភាពល្ងីល្ងើរបស់ខ្លួនឯងបានច្រើនជាងអ្នកតែប៉ុណ្ណោះ។

លឹម វីរីយ៉ា Viriya Lim

ជាញឹកញាប់ ដែលខ្ញុំនិយាយប៉ះចំចំណុចរសើបនៃមនុស្សលោក ក៏វាមិនមែនមានន័យថា ខ្ញុំមានខ្សែបណ្ដាញពត៌មានច្រើនជាងអ្នកនោះឡើយ។ ប៉ុន្តែមកពីខ្ញុំធ្លាប់បានក្លាយជាជនរងគ្រោះក្នុងចំណងជីវិតខ្លួនឯង។ ខ្ញុំធ្លាប់ក្លាយជាចំណាប់ខ្មាំងសង្គម ដោយសារតែភាពកំសាកក្នុងអតីតកាលមួយ ដែលក្រោយមក ខ្ញុំបានរំដោះខ្លួនឯងឲ្យរួចចាកផុតពីខ្មាំងទាំងនោះ។

គ្រប់យ៉ាងដែលខ្ញុំបានចែករំលែក មិនមែនមកពីខ្ញុំចង់បង្ហាញសេចក្ដីល្អរំបល់យក៍អីទាំងអស់ ខ្ញុំគ្រាន់តែគិតថា ជីវិតមនុស្សជាឆាកល្ខោនរឿង របស់ព្រហ្មលិខិត ដែលសេណារីយ៉ូជីវិតមនុស្សម្នាក់ៗ សុទ្ធតែអាថ៌កំបាំង។ នរណាទៅដឹងថា ស្អែកឬខានស្អែក ខ្ញុំឬអ្នក នឹងស្លាប់? ដូច្នេះ ទៅខំលាក់បំពួនវាធ្វើអី?

បើសិនជាស្លាប់បាត់ កប់ចូលក្នុងដី ដុតឆេះក្នុងភ្លើង ដោយទៅទាំងកំណត់ហេតុដ៏មានតម្លៃមហាសាលជាច្រើន មិនទាន់បានផ្ដាំផ្ញើគេឯងផង សួរថាព្រលឹងអ្នកស្ងប់ទេ? ស្រួលមិនស្រួល ក្លាយជាវិញ្ញាណអ្នកតាស្ថិតតាមដុំថ្មនៃទីសាធារណៈនានា ដើម្បីគ្រាន់តែបង្ហាញលទ្ធផលមួយ ដែលភ្លេចទុកបណ្ដាំអង្កាល់នៅមានរូបរស់ ក៏អាចថាបាន។

Viriya Lim លឹម វីរីយ៉ា កំពង់ឆ្នាំង

ព្រះពុទ្ធផ្ដាំថា ធ្វើជាមនុស្សល្អ មិនបាច់ខ្ជះខ្ជាយពេលវេលាដើររកភ័ស្តុតាងបញ្ជាក់ថា អ្នកជាមនុស្សល្អទេ ព្រោះសេចក្ដីល្អ ឬ អាក្រក់ វានឹងសាយភាយចេញជាចំហាយហោះអណ្ដែតទៅគ្រប់ទិសទីដោយខ្លួនវាយ៉ាងប្រាកដមិនខានឡើយ។ បើអ្នកមិនជឿ អាចធ្វើពិសោធន៍បាន!
សួរថា តើមនុស្សល្អ មានន័យយ៉ាងម្ដេចទៅ?

ខ្ញុំក៏មិនសូវច្បាស់ថារាល់ថ្ងៃនេះ ខ្ញុំជាមនុស្សល្អ ឬ អាក្រក់ ទេ។ តែខ្ញុំព្យាយាមដើរតាមបណ្ដាំព្រះ ត្រង់ចំណុចមួយធំបំផុតគឺ “ការចែករំលែក” ។ បើគ្មានលុយកាក់ចែកគេទេ ចូរចែករំលែកពេលវេលា កម្លាំងកាយ កម្លាំងចិត្ត (ស្នាមញញឹម ពាក្យជូនពរជ័យ ពាក្យអបអរសាទរ) កម្លាំងបញ្ញា (ចំណេះដឹង បទពិសោធន៍) ។ល។

ក្រៅពីការចែករំលែក ព្រះពុទ្ធក៏នៅផ្ដាំមួយទៀតថា ចូរធ្វើខ្លួនឯងឲ្យមានក្ដីសុខ សេចក្ដីសុខនៃអាត្មាខ្លួន គឺជាបុណ្យ។ ដូច្នេះ តើយើងត្រូវស្វែងរកសេចក្ដីសុខដោយរបៀបណា? ចម្លើយរិតតែងាយ គឺ “ការចែករំលែក នឹងនាំមកនូវក្ដីសុខផ្លូវចិត្ត” ។ វាវិលទៅវិលមក ដូចកង់រទេះច្នោះឯង!
——-
លឹម វីរីយ៉ា
២៧ ធ្នូ ២០១៨

Viriya Lim 09 លឹម វីរីយ៉ា

ខ្ញុំចាស់ទុំហើយ…

VIRIYA in Indonesia

កាលពីក្មេង ខ្ញុំឆោតណាស់! ខ្ញុំមិនដែលខ្វល់ថា ជីវិតជាអ្វី រស់នៅ ដកដង្ហើមរាល់ថ្ងៃដើម្បីអ្វី ខំរៀនសូត្រដើម្បីអ្វី។ និយាយតាមត្រង់ចុះ ខ្ញុំមិនដែលខំប្រឹងរៀនទេ ថ្វីត្បិតតែខ្ញុំចូលចិត្តអានសៀវភៅតាំងពីអាយុ ៩ឆ្នាំ ចេះនិពន្ធកំណាព្យតាំងពីអាយុ ១២ឆ្នាំ ទាំងនោះ មិនមែនមកពីសមិទ្ធផលខំរៀនទេ មកពីខ្ញុំធ្វើរឿងដែលខ្ញុំចូលចិត្តតែប៉ុណ្ណោះ។ ខ្ញុំមិនដឹងថា ពាក្យ “ខំរៀន” មានន័យថាម៉េចឲ្យប្រាកដ។ ដឹងច្បាស់ត្រឹមតែថា ចូលចិត្តអានសៀវភៅដាច់យប់ទាំងខ្លួននៅតូចតែមួយសោះ។ ហើយខ្ញុំចាត់ទុកថា ការអាននោះ ជាការកម្សាន្តសម្រាប់ខ្លួនឯង។ ខ្ញុំអានមិនរើសមុខសៀវភៅទេ សូម្បីតែសៀវភៅនយោបាយដែលរដ្ឋាភិបាលហាមឃាត់ ក៏ប្រឹងអាន ហើយអានទាំងមិនសូវយល់ រហូតដល់ចប់នឹងគេនឹងឯងដែរ។

លុះឈានចូលដល់វ័យជំទង់ ខ្ញុំក៏បានទៅបណ្ណាគារ ទិញសៀវភៅប្រលោមលោកបែបស្នេហា ជាច្រើនក្បាល ដើម្បីទុកអានលេងថ្ងៃចុងសប្ដាហ៍។ ស្រាប់តែ មានរឿងនឹកស្មានមិនដល់មួយកើតឡើង។ ម្ដាយខ្ញុំ បានចូលមកក្នុងបន្ទប់របស់ខ្ញុំ ឃើញសៀវភៅទាំងនោះ គាត់បានខឹងសម្បាយ៉ាងខ្លាំង។ ម៉ាក់បានដកហូតយកសៀវភៅទាំងនោះចេញពីភាពជាកម្មសិទ្ធិរបស់ខ្ញុំ ហើយស្ដីបន្ទោសពាក្យពេចន៍ជាច្រើន ដែលធ្វើឲ្យខ្ញុំភ្ញាក់ផ្អើលស្រឡាំងកាំង។

ការចូលចិត្តអានសៀវភៅ វាមិនខុសឆ្គងទេ តែអាយុកូន មិនគួរអានពពួកសៀវភៅប្រភេទនេះឡើយ

សំនួនស័ព្ទអ្នកម្ដាយខ្ញុំ ធ្វើឲ្យខ្ញុំនឹកតូចចិត្ត និងខឹងត្រលប់ខ្លះដែរ ព្រោះវាហាក់មិនសមហេតុផលសោះ ដែលគាត់មកដណ្ដើមយកសៀវភៅរឿងស្នេហាដែលខ្ញុំកំពុងតែចង់ដឹងចង់យល់នោះចេញទៅទាំងទទឹងទិសបែបនេះ។ អ្នកម្ដាយខ្ញុំបានបន្ទរពាក្យប្រៀនប្រដៅប៉ុន្មានប្រយោគទៀត មុននឹងគាត់ចាកចេញទុកឲ្យខ្ញុំដេកយំម្នាក់ឯង

មកពីម៉ាក់ស្រលាញ់កូន ទើបម៉ាក់មិនឲ្យកូនអានសៀវភៅទាំងនេះ! សៀវភៅនេះ នឹងធ្វើឲ្យកូនដេករវើរវាយ ឆ្កួតតាមអារម្មណ៍អ្នកនិពន្ធ ហើយរៀនលែងចូល! ធំឡើង កូននឹងយល់

ថាម៉េច? អាយុ ១៦ឆ្នាំហើយ នៅថាខ្ញុំមិនទាន់ធំទៀត? ខ្ញុំចាប់ផ្ដើមគិតថា ម្ដាយខ្ញុំកាច តឹងតែង ហួសហេតុ និងហាក់ដូចជាជ្រុលបន្តិចក្នុងរបៀបអប់រំកូន។ ហឹស! ម៉ែគេ បន់ឲ្យតែកូនគេអានសៀវភៅ ម៉ែឯងវិញ អាកូនខំសន្សំលុយខ្លួនឯងទៅទិញសៀវភៅមកអានហើយ ស្ដីបន្ទោសខ្លាំងៗ ធ្វើមើលតែទោសធ្ងន់ណាស់។ ប្រហែលជាបណ្ដាលមកពីខ្ញុំត្រូវបានអ្នកម្ដាយតាមដាន ត្រួតពិនិត្យជាប្រចាំ ទើបខ្ញុំក្លាយជាមនុស្សមិនសូវមានមនោសញ្ចេតនាផ្អែមល្ហែមច្រើនដូចគេ។

Viriya Lim in the U.S.A Embassy

ត្រដាងបេះដូងខ្ញុំដោយស្មោះទៅចុះ អង្កាល់ពីក្មេង ខ្ញុំមិនចូលចិត្តសកម្មភាពបែបរ៉ូមែនទិចទេ រហូតដល់ពេលមួយនោះ ខណៈដែលខ្ញុំរៀននៅសាកលវិទ្យាល័យ មានគ្រូប្រុសម្នាក់ បានសរសេរសំបុត្រស្នេហា កឹបជាមួយក្រដាសកំណែប្រលងប្រចាំខែដែលចែកត្រលប់មកឲ្យនិស្សិតវិញ។ ខ្ញុំមកផ្ទះ បើកឃើញហើយរន្ធត់ញ័រដៃញ័រជើង ហើយចាប់ផ្ដើមយល់ថា ការបង្កើតភាពភ្ញាក់ផ្អើលដល់នរណាម្នាក់ ជាទង្វើល្មើស ព្រោះវាបានទន្ទ្រានចូលទៅជ្រៅក្នុងប្រអប់បេះដូងរបស់គេ ទាំងដែលគេមិនបានត្រៀមខ្លួនជាមុន។ ហើយអារម្មណ៍នោះ វាដុតរោលរាល ក្លាយជាមនុស្សរវើរវាយ ដូចម្ដាយខ្ញុំប្រដៅមិនខុសមែន។ ទម្រាំតែខ្ញុំអាចសម្រួលស្ថានការណ៍មកបានដូចដើម ខ្ញុំត្រូវចាយពេលវេលាអស់ជិត១ឆ្នាំ។ សួរថា តើខាតពេលប៉ុណ្ណា បើសិនជាមួយឆ្នាំនោះ សុខភាពផ្លូវចិត្តយើងល្អប្រសើរក្នុងការបំពេញបេសកកម្មផ្ទាល់ខ្លួន។

ក្នុងអំឡុងជីវិតយុវវ័យរបស់ខ្ញុំ គ្មានអ៊ីនធើណិត គ្មានកុំព្យូទ័រសម្បូរបែប គ្មានទូរស័ព្ទឆ្លាតវៃទេ គ្រប់យ៉ាងប្រព្រឹត្តទៅតាមវិថីធម្មជាតិបុរាណៗសុទ្ធតែម្ដង។ គ្រប់ពេលដែលខ្ញុំចង់បញ្ចេញអារម្មណ៍ ខ្ញុំមិនដឹងត្រូវទៅរកអ្នកណាដើម្បីពិភាក្សាគ្នាឡើយ ព្រោះម្ដាយខ្ញុំបានប្រដៅថា កូនស្រីមិនត្រូវដើរហើររហេតរហូតនៅផ្ទះគេ ឬ ទីសាធារណៈក្នុងរយៈពេលយូរៗឡើយ។ ក្រៅពីទៅផ្ទះ បុប្ផានៅផ្លូវលេខ២កន្លះ ជិតផ្សារណាត់ ក្រៅពីទៅផ្ទះ កណ្ណារី នៅភូមិកាប់គោ ក្រៅពីទៅផ្ទះផណ្ណា ផ្លូវលេខ៣ក្បែរគ្នានោះ ខ្ញុំមិនដឹងជាត្រូវទៅណាទៀតទេ។ ម្លោះហើយ ខ្ញុំជ្រើសរើសការសរសេរសៀវភៅកំណត់ហេតុ ជាវិធីបញ្ចេញអារម្មណ៍ប្រកបដោយប្រសិទ្ធភាពបំផុត។ ខ្ញុំសរសេរ វែងអន្លាយដូចគេនិពន្ធប្រលោមលោកតភាគអីចឹង។ អស់សៀវភៅ១ក្បាល ចូលដល់១ក្បាលទៀត មិនដាច់ រហូតដល់រៀនចប់បរិញ្ញាបត្រនិងបន្តថ្នាក់អនុបណ្ឌិត។ រៀនថ្នាក់ខ្ពស់នោះ ពេលវេលាហាក់ចង្អៀតខ្លាំងដោយសារតែកិច្ចការស្រាវជ្រាវគរដូចភ្នំ។ ខ្ញុំបានផ្អាកឈប់សរសេរកំណត់ហេតុ ដោយងាកមកបញ្ចេញអារម្មណ៍ក្នុងអ៊ីនធើណិតវិញម្ដង។ ហាហាហា! មិនមែនឈប់ drama ទេណា គឺគ្រាន់តែបានធ្វើបន្ទាន់សម័យ (update) តាមបច្ចេកវិទ្យាតែប៉ុណ្ណោះ។

ដំបូងៗឡើយ ខ្ញុំមិនទាន់ចេះគ្រប់គ្រងផ្លូវចិត្តខ្លួនឯង ខ្ញុំតែងតែសរសេរចេញទាំងអស់នូវអារម្មណ៍ សប្បាយរីករាយ កើតទុក្ខ អន់ចិត្ត តូចចិត្ត រំភើប ភ្ញាក់ផ្អើល រិះគន់អ្នកដទៃ … ។ល។ និង ។ល។ អាយុកាន់តែច្រើន គ្មានម្ដាយមកនៅចាំអប់រំដូចពីក្មេងទៀតឡើយ ព្រោះក្នុងក្រសែភ្នែកអ្នកម្ដាយ គឺខ្ញុំធំហើយ។ ក្រោយម្ដាយខ្ញុំចែកឋានទៅ ក្នុងឆ្នាំ ២០១៤ ខ្ញុំស្រាប់តែក្លាយជាមនុស្សម្នាក់ថ្មីស្រឡាង។ ខ្ញុំប្ដូរខ្លួនឯង ពីមនុស្សឆេវឆាវ មកជាមនុស្សចេះអត់ធ្មត់ ស្ងប់ស្ងាត់ជាងមុន ពិចារណារឿងរ៉ាវបានជ្រៅនិងច្បាស់ជាងមុន សម្រេចចិត្តធ្វើរឿងរ៉ាវជាច្រើនបានល្អប្រសើរជាងមុន ដើរនៅលើផ្លូវមួយដែលពោរពេញដោយគុណតម្លៃច្រើនជាងមុន។ ខ្ញុំចាប់ផ្ដើមស្គាល់ខ្លួនឯងកាន់តែច្បាស់ឡើង ភ្លឺស្វាងឡើង និងនៅតែបន្តស្វែងយល់ពីខ្លួនឯងមិនឈប់លុះឥលូវ។

ពេលនេះ ខ្ញុំប្រែប្រួលយ៉ាងសម្បើម “ខ្ញុំចាស់ទុំហើយ!”

សូមអរគុណអ្នកម្ដាយដែលជួយតម្រង់ផ្លូវជីវិតកូនឲ្យបានដើរលើវិថីស្អាតស្អំ ប្រកបដោយគុណធម៌ ចរិយាធម៌ និងសេចក្ដីថ្លៃថ្នូរអស់មួយជីវិត!


លឹម វីរីយ៉ា

ថ្ងៃទី ២៦ ខែធ្នូ គ.ស ២០១៨