Category Archives: ការអប់រំ
ការពិតនៃជីវិត
ក្នុងពុទ្ធឱវាទចែងថា “សុខនិងទុក្ខរមែងជាគូនឹងគ្នា”។ ក្នុងគម្ពីកូរ៉ាន់របស់អ៊ីស្លាម សរសេរថា “បើជីវិតអ្នកជួបនឹងឧបសគ្គច្រើនខ្លាំងពេកច្បាស់ជាព្រះអុឡោះ កំពុងបង្វឹកអ្នកពីមេរៀនជោគជ័យក្នុងថ្ងៃអនាគត” ។ ក្នុងគម្ពីបៃបលនៃគ្រិស្តសាសនាក៏មានចែងដែរថា “ព្រះជាម្ចាស់រមែងធ្វើឲ្យជីវិតអ្នកស្រស់បំព្រងទៅតាមកាលវេលាដ៏សមគួរដែលគួរកើតមាន”។ ចំណែកឯ សុភាសិតចិន នៃសាសនា ខុង ជឺ បានឆ្លាក់ទុកថា “ក្នុងគ្រោះមានលាភក្នុងលាភមានគ្រោះ” ។
ចំណុចរួមនៃសាសនាទាំងអស់ក្នុងលោកនេះ គឺបង្រៀនមនុស្សឲ្យទទួលយកការពិតនៃឆាកជីវិត ដែលជា សុខ និង ទុក្ខ។ សូម្បីតែព្រះរាជគ្រូ ទឹកដីភ្លើងខ្យល់ (ម៉ាស្ទើរ៍ ហ្វឹងស៊ុយ) ដ៏ល្បី ក៏គេចមិនផុតពីគ្រោះអាក្រក់នានាក្នុងជីវិតរស់ប្រចាំថ្ងៃដែរ។ អ្នកដែលមានវិញ្ញាណទី៦ កម្រិតខ្ពស់ អាចមើលឃើញនិងដឹងជាមុន នូវព្រឹត្តិការណ៍ជីវិតក្នុងម៉ោងអនាគត ក៏គង់តែគេចមិនផុតពីការពិតដែលប្រុងកើតឡើង។ គ្រប់ព្រះទាំងអស់ពីគ្រប់សាសនា ក្នុងដែនចក្រវាលនេះ មិនដែលបង្រៀនមនុស្សឲ្យទៅដើរស្មូមសេចក្ដីសុខពីអ្នកដទៃទេ សូមឈប់យល់ច្រលំទៀតទៅ។ សាសនាណាដែលបង្រៀនមនុស្សឲ្យយកសំណែន ទៅសែនព្រេនសូមក្ដីសុខ មិនមែនជាសាសនាព្រះទេ នោះជាវិញ្ញាណអរក្ខ ជាព្រលឹងនៃពពួកអមនុស្ស ដែលវិលវល់រកភពនៃក្ដីសុខខ្លួនឯងមិនទាំងឃើញផង។ បើយើងនៅតែគោរពវិញ្ញាណទាំងអស់នោះ យើងនឹងរស់ដោយទុក្ខវេទនាពេញមួយជីវិត។
លឹម វីរីយ៉ា
ដើម្បីក្លាយជាអ្នកនិពន្ធ
ខ្ញុំមិនទាន់បានក្លាយជាអ្នកនិពន្ធនៅឡើយទេ បើទោះបីជាខ្ញុំឆ្កួតវង្វេងនឹងការសរសេរជារៀងរាល់ថ្ងៃក៏ដោយ។ ខ្ញុំក៏មិនដែលបានស្វះស្វែងរកគ្រូបង្រៀនតែងនិពន្ធផងទេ ប៉ុន្តែជារឿយៗ ខ្ញុំស្រាវជ្រាវពីភាពជាអ្នកនិពន្ធ និង រឿងរ៉ាវផ្សេងៗទាក់ទិននឹងការបោះពុម្ពផ្សាយសៀវភៅ។
ខ្ញុំធ្លាប់បានសាកសួរ មនុស្សចំនួន៣នាក់ ថា “តើនរណាជាអ្នកនិពន្ធដែលមានស្នាដៃល្អជាងគេ ល្បីជាងគេនាពេលបច្ចុប្បន្ន?” មនុស្ស៣នាក់ដែលខ្ញុំបានសួរ សុទ្ធតែផ្ដល់ចម្លើយមកដូចៗគ្នា គឺ “ម៉ីសន សុធារី”។ 
និយាយដោយត្រង់ទៅចុះ ខ្ញុំមិនធ្លាប់ដែលស្គាល់ឬសូម្បីតែឮឈ្មោះរបស់គាត់ពីមុនមកសោះ។ ប្រហែលបណ្ដាលមកពីខ្ញុំមិនសូវចាប់ភ្លឹក ចងចាំឈ្មោះអ្នកនិពន្ធពេលអានអត្ថបទអប់រំផ្សេងៗក្នុងអ៊ីនធើណិត ម្យ៉ាងទៀត ខ្ញុំមិនចូលចិត្តអានប្រលោមលោកប្រតិដ្ឋ ដែលភាគច្រើនបងសុធារី ជាអ្នកនិពន្ធប្រលោមលោក។
ក្រោយពេលស៊ើបសួរដឹងឈ្មោះរួចហើយ ខ្ញុំក៏បានស្វែងរកគាត់ឃើញក្នុងបណ្ដាញសង្គម ហ្វេសប៊ុគ។ ក្រោយភ្ជាប់ទំនាក់ទំនងរួច ទើបខ្ញុំផ្ដើមកត់សម្គាល់ឃើញថា រវាងគាត់និងខ្ញុំ តាមពិតស្ថិតក្នុងសង្គមស្រដៀងៗគ្នា និងមានមិត្តភក្ដិរួមគ្នាច្រើន។ ខ្ញុំជួបគាត់លើកទី១ គឺការអង្គុយរួមតុ ក្នុងពិធីរៀបអាពាហ៍ពិពាហ៍មិត្តភក្ដិ និង លើកទី២ ក្នុងថ្ងៃសម្ពោធសៀវភៅប្រលោមលោកស៊ើបអង្កេត រឿង “ស្ទីឌីយោលេខ៧” ដែលគាត់បានអញ្ជើញខ្ញុំដោយផ្ទាល់។
និយាយបញ្ច្រាសទៅលើវិញបន្តិច គឺមុនពេលដែលខ្ញុំបានទៅជួបគាត់នៅហាងកាហ្វេម្ដុំបឹងកេងកង ក្នុងពិធីសម្ពោធសៀវភៅនោះ ខ្ញុំធ្លាប់បានសាកល្បងទៅបណ្ណាគារពីរបីកន្លែងល្បីៗនៅភ្នំពេញ គោលបំណងដើម្បីទៅ ស្វែងរកសៀវភៅ ដែលមានចំណងជើងថា “ទម្រាំក្លាយជាអ្នកនិពន្ធ” ដែលជាសៀវភៅ ខ្ញុំឃើញគេផ្សាយតាមអ៊ីនធើណិត តែរកមិនប្រទះសោះ។ ខ្ញុំមិនចង់បញ្ជាទិញសៀវភៅត្រឹម១ក្បាល ហើយរំខានគេឲ្យដឹកយកមកឲ្យខ្ញុំដល់ផ្ទះនោះទេ បើទោះជាធ្វើរឿងនោះមែន ក៏ខ្ញុំគេចមិនផុតពីការឲ្យលុយធីបអ្នកដឹកនោះបន្ថែមជាច្រើនដែរ។ ប៉ុន្តែនៅទីបំផុត ខ្ញុំអាចទិញវាបាននៅថ្ងៃសន្និសីទកាសែត និងសម្ពោធសៀវភៅរឿងប្រលោមលោកស៊ើបអង្កេតរបស់គាត់ នៅថ្ងៃទី ១៨ ខែសីហា ២០១៩ ដែលរៀបចំឡើងដោយក្រុម “តម្រា”។ ខ្ញុំទិញយកគ្រប់រឿង មួយមុខមួយក្បាល សម្រាប់អានពេលឆ្លៀតបាន។ ខ្ញុំមិនដែលមានពេលទំនេរសម្រាប់អានសៀវភៅទេ ប៉ុន្តែខ្ញុំតែងតែឆ្លៀតពេលអានសៀវភៅ ហើយពេលដែលល្អឥតខ្ចោះរបស់ខ្ញុំក្នុងការអាន គឺពេលធ្វើដំណើរ។
ម្សិលមិញក្នុងអំឡុងពេលធ្វើដំណើរចេញពីផ្ទះ មកអាកាសយានដ្ឋានអន្តរជាតិភ្នំពេញ ក្រោមដំណក់ភ្លៀងនៃជំនោរភទ្របទ វេលាម៉ោង៥ល្ងាចទៅហើយ ចរាចរណ៍នៅតាមដងផ្លូវស្ទះគ្រប់ខ្សែទាំងអស់។ តៃកុងឡានតាក់ស៊ី បើកបណ្ដើររអ៊ូរទាំបណ្ដើរទាំងមិនចេះខ្ជិល។ ខ្ញុំឥតខ្វល់យកចិត្តទុកដាក់នឹងគាត់ទេ ព្រោះខ្ញុំមានសៀវភៅតូចមួយនៅក្នុងដៃ សម្រាប់ kill time (បន្លប់ពេលវេលា កុំឲ្យធុញ)។ សៀវភៅនោះតូចល្មម កាន់ដៃម្ខាងបានយ៉ាងពេញលេញ និងស្រាលស្រទន់ ងាយអាន។ ខ្ញុំចាប់ផ្ដើមបង្កើតផែនការក្នុងខួរក្បាលទៅរប៉ុយៗ ថាបើនឹងបោះពុម្ពសៀវភៅ ត្រូវតែធ្វើឲ្យអ្នកអានងាយដាក់តាមខ្លួន ស្រួលកាន់ ស្រួលអាន អ៊ីចឹងដែរ។
ពីផ្ទះដល់ព្រលានយន្តហោះ ខ្ញុំអានបានពាក់កណ្ដាល រយៈពេលរង់ចាំនៅក្នុងព្រលាន និងរយៈពេលហោះហើរមួយម៉ោងមកសៀមរាប ខ្ញុំបានបញ្ចប់វាល្មម។ ខ្ញុំបានរកឃើញខ្លួនឯងច្បាស់នៅក្នុងសៀវភៅមួយនេះ “ទម្រាំក្លាយជាអ្នកនិពន្ធ” ដោយ “ម៉ីសន សុធារី”។ ពីដើមដល់ចប់ បងសុធារី មានល្បោយសម្ដីស្រដៀងនឹងខ្ញុំច្រើនមែនទែន។ ទាំងគំនិតអប់រំ និងសិល្បៈចែករំលែកតាមរយៈអត្ថបទសរសេរ។ ថ្វីត្បិតតែគាត់ជាអ្នកនិពន្ធជើងចាស់ ដែលបានប្រលូកគ្រប់បទនិពន្ធ រួមមានតាំងពី ល្ខោនវិទ្យុ ល្ខោនទូរទស្សន៍ រឿងខ្លី រឿងវែង រឿងភាគ ។ល។ ថែមទាំងការងារក្រោយឆាកសម្ដែងផ្សេងៗផងនោះ គាត់បាននាំខ្ញុំឱ្យស្លុងចូលទៅក្នុងមេរៀននៃភាពជាអ្នកដឹកនាំដ៏អស្ចារ្យ ដែលកន្លងមកខ្ញុំនៅស្រពេចស្រពិល ហើយមិនដែលហ៊ានសួរគេ។
ខ្ញុំលបគិតស្មានៗថា ប្រហែលជាមានតែខ្ញុំនេះហើយ ជាមនុស្សខ្ជិល ដែលនិពន្ធរឿងមិនដែលចប់ចុងចប់ដើម ហើយយកជាការអីមិនកើត។ តាមពិត ស្ថិតិពិត អ្នកនិពន្ធភាគច្រើន មានអត្តចរិតបែបនេះមែន។ ដូច្នេះហើយ ទើបបានជា ក្នុងវិស័យតែងនិពន្ធនៅកម្ពុជា យើងកម្រប្រទះឃើញសៀវភៅដែលចេញមកពីការច្នៃប្រតិដ្ឋថ្មី។ សៀវភៅភាគច្រើនដែលខ្ញុំរកឃើញក្នុងបណ្ណាគារ សុទ្ធតែសៀវភៅបកប្រែពីបរទេស និងសៀវភៅបែបរៀបរៀង កាត់ត កាត់ផ្គុំ ដែលវាហាក់ដូចជាគ្មានតម្លៃអ្វីសោះសម្រាប់ឈ្មោះថាអ្នកនិពន្ធ។
បញ្ចប់អំណានសៀវភៅមួយនេះ ខ្ញុំអាចទូទាត់ចម្ងល់ជាមួយខ្លួនឯងក្នុងចំណុច ៣ធំៗ៖
ទី១ អ្នកនិពន្ធ ត្រូវតែសរសេរដោយខ្លួនឯងផ្ទាល់
បើយើងយកលុយទៅជួលគេសរសេរ ហើយដាក់ឈ្មោះខ្លួនឯងថាអ្នកនិពន្ធ ដូច្នេះនរណាៗក៏អាចក្លាយជាអ្នកនិពន្ធបានដែរ ព្រោះងារមួយនេះ អាចទិញបានដោយលុយ។ ប្រហែលជាករណីនេះ មានច្រើនមើលទៅ ទើបបងសុធារី លើកវាឡើងមក។
ទី២ អ្នកនិពន្ធ ដែលសរសេរសៀវភៅតែ១ក្បាល ហើយសម្រាកជារៀងរហូត មិនខុសគ្នាពីអ្នកចម្រៀង ដែលច្រៀងតែ១បទ ហើយឈប់
ដូច្នេះ មិនបាច់ពន្យល់វែងឆ្ងាយទេ អ្នកអានច្បាស់ជាយល់ដោយខ្លួនឯង។
ទី៣ ដើម្បីក្លាយជាអ្នកនិពន្ធ ក្រៅពីមានទេពកោសល្យដែលបានពីការហ្វឹកហាត់សរសេរជាប្រចាំហើយ គេត្រូវមានវិន័យយ៉ាងតឹងតែងចំពោះខ្លួនឯង ទើបអាចបង្កើតសមិទ្ធិផល ឱ្យអ្នកដទៃរំភើបជាមួយ។ ខ្ញុំសូមគោរពកោតសរសើរដែល បងសុធារី តែងតែដាក់ម៉ោងដាស់ពីដំណេកវេលា ៤ទៀបភ្លឺរាល់ថ្ងៃ ហើយកំណត់ទំព័រដែលត្រូវសរសេរឱ្យបានគ្រប់ចំនួន។ ខ្ញុំមិនដែលដាក់វិន័យខ្លួនឯងធ្ងន់ដល់ម្លឹងសោះ! អីចឹងហើយ ទើបមិនអាចចេញជាអ្វីឱ្យយកជាការណ៍បាន។
សៀវភៅមួយក្បាលនេះ គាត់បាន រៀបរាប់ច្រើនតាំងពី A ដល់ Z គ្រាន់តែថា៣ចំណុចដែលខ្ញុំលើកមកបញ្ជាក់នេះ វាជាកូនសោរ សម្រាប់ខ្ញុំឈានឆ្ពោះទៅវិថីជាអ្នកនិពន្ធដ៏ពេញលេញ នៅថ្ងៃអនាគត។ សម្រាប់អ្នកដែលស្រឡាញ់វិស័យតែងនិពន្ធ ហើយមានបំណងបញ្ចេញស្នាដៃ គួរតែរកអានសៀវភៅមួយនេះ ដើម្បីជាអំពូលបំភ្លឺ ភាពស្មុគ្រស្មាញផ្លូវចិត្ត និងស្មារតី ដែលកន្លងមក តឹងតែង គិតមិនចេញ ហើយរកចំណុចចាប់ផ្ដើមមិនឃើញ ឬ រកឃើញហើយ វង្វេងកណ្ដាលផ្លូវ មិនដល់គោលដៅ។
សូមអរគុណ អ្នកនិពន្ធដ៏មហិមា “ម៉ីសន សុធារី” សម្រាប់ការចែករំលែកមួយនេះ។ បើទោះបីជាសៀវភៅនេះ បងស្រី បោះពុម្ពលក់យកលុយ ក៏ពិតមែន ប៉ុន្តែគុណតម្លៃពិតនៃសៀវភៅនេះ វាថ្លៃលើសពីការចំណាយរបស់ខ្ញុំរាប់រយដង។
លឹម វិរិយា🌸
២២ កញ្ញា ២០១៩
តើអ្នកស្លាប់ទៅហើយគួរនៅរក្សាងារអាជីពវិជ្ជាជីវៈកាលនៅរស់ដែរឬទេ?
មនុស្សរាល់រូប ដែលកើតមក មានរចនាសម្ព័ន្ធរាងកាយដូចៗគ្នា គឺភ្នែក២ ត្រចៀក២ ដៃ២ ជើង២ មាត់១និងច្រមុះ១ ក៏មានឈ្មោះតែមួយរួមដូចៗគ្នាដែរ ដែលក្នុងមួយជីវិត សុទ្ធតែត្រូវបានគេហៅ គឺ “សព”។ ឈ្មោះមួយនេះ វានឹងផ្លាស់ប្ដូរដោយស្វ័យប្រវត្តិ ត្រឹមតែប៉ុន្មានម៉ោង ឬ ប៉ុន្មាននាទី ក្រោយពេលមនុស្សរលត់ដង្ហើម។ 
នៅលើដងវិថីសាធារណៈ ជនរងគ្រោះដល់ស្លាប់ដោយគ្រោះថ្នាក់ចរាចរ នឹងត្រូវបានគេយកក្រណាត់ស មកគ្របជិត។ អ្នកដែលមកចោមរោមឈឺឆ្អាល ច្បាស់ជាស្រែកថា “លើកសពដាក់ឡានពេទ្យ”។ មនុស្សឈឺស្លាប់នៅលើគ្រែ ទោះជាឈ្មោះអ្វីក៏ដោយ គ្រាន់តែបេះដូងឈប់ដើរ គ្រូពេទ្យទាញក្រណាត់គ្របមុខ គ្មាននរណាហៅឈ្មោះម្ចាស់រូបស្ដូកស្ដឹងនោះទៀតទេ “យកសពទៅធ្វើបុណ្យ”។ ពេលលើកដាក់មឈូស ក៏គេមិនហៅឈ្មោះអ្នកស្លាប់នោះដែរ អាចារ្យ នឹងប្រកាសថា “លើកសពដាក់ចូលមឈូស”។
ពេលនៅរស់ ទោះបីអ្នកមានងារជាអ្វីក៏ដោយ មិនថា ឯកឧត្ដម លោកជំទាវ លោក-អ្នកឧកញ៉ា លោកបណ្ឌិត សាស្ត្រាចារ្យ ឬអ្វីផ្សេងទៀតដ៏ដោយ នៅក្រោយពេលចលនាឈាមរត់ ត្រូវគាំងរឹងកំព្រឹសអស់ភ្លាម គ្មានទៀតឡើយ ងារទាំងអស់នោះ។ គ្មានអាចារ្យណា ដែលប្រកូកថា “លើកឯកឧត្ដមបណ្ឌិត ដាក់ចូលក្នុងឡ” គឺអត់មានទេ! វានៅតែ “លើកសពដាក់ចូលក្នុងឡ” ដដែល។ រឿងទាំងអស់នេះ ឥតមានចែងក្នុងច្បាប់ក្រដាសទេ តែវាចែងក្នុងច្បាប់ធម្មជាតិ។
ក្រោយស្លាប់ទៅ ងាររបស់មនុស្ស ត្រូវបានគេឆ្លាក់នៅលើផ្នូរ នៅមុខចេតិយ ដោយមានងាររួមដូចៗគ្នាថា ឧបាសក ឬ ឧបាសិកា (សម្រាប់ពុទ្ធសាសនិក) បើសិនជាអ្នកនោះនៅរស់ ជាអ្នកមានសីលខ្លះៗ។ ជួនកាល ដោយហេតុតែកិលេសរបស់សាច់ញាតិដែលនៅមានជីវិត គេអាចលបបន្ថែមថា មហាឧបាសក មហាឧបាសិកា ទៅតាមចំណង់ចំណូលចិត្ត ដែលគ្មាននរណាធ្លាប់ពោលថា ខុស ឬ ត្រូវ។ បើជាស្ដេចផែនដីផង អាចនឹងមានហោរាគន់គូរ ប្រសិទ្ធិនាមថ្មីៗសម្រាប់ហៅឱ្យបានសមរម្យស្របតាមឋានៈ និងគុណូបការៈ កាលនៅមានជន្មាយុ។
អ្នកណាក៏ដោយ ក្រោយតម្កល់ធាតុក្នុងចេតិយ ឬ កប់ក្នុងផ្នូររួចរាល់ហើយ គ្មានងារ លោក លោកស្រី អ្នកនាងកញ្ញា លោកតា លោកយាយ ទៀតទេ។ គឺសល់តែឈ្មោះម្យ៉ាងគត់។
ឧទាហរណ៍ ស្ទីវ ចប កំពូលស្ថាបនិកផលិតផល អេបផល ក្រោយស្លាប់ទៅ គេនាំគ្នាធ្វើសម្រង់សម្ដីរបស់គាត់ ដោយដាក់ឈ្មោះថា “Steve Jobs” វាមិនដែលមាននរណាគេសរសេរថា “Mr. Steve Jobs” នោះទេ។ Bruce Lee (លី ស៊ាវឡុង) ដែលជាកំពូលវិរបុរសក្បាច់គុនកុងហ្វូចិន និងជាតារាភាពយន្ត ដ៏ល្បីល្បាញ និងមានងាររាប់មិនអស់ ក៏នៅមុខផ្នូរគាត់ មានតែអក្សរ Bruce Lee ពីរម៉ាត់គត់។ គ្មានស្អីផ្សេងពីខាងមុខទេ!
ទាញចេញពីបទបរិយាយខាងលើ ខ្ញុំសូមបើកសេចក្ដី រិះគន់មួយ ក្នុងសង្គមខ្មែរបច្ចុប្បន្ន ទាក់ទងនឹងបញ្ហានេះ។ នៅក្នុង បណ្ដាញសង្គម ហ្វេសប៊ុគ ពេលខ្លះ ខ្ញុំឃើញ គេសរសេរស្លាកឈ្មោះសព ដាក់លើក្រោនកម្រងផ្កាមុខមឈូសថា “លោកជំទាវ xxx” ឬ “ឯកឧត្ដមនាយឧត្ដមសេនីយ៍xxx” ជាដើម។ តើអ្នករាល់គ្នា គិតថា អ្នកស្លាប់ទៅហើយនោះ នឹងនៅតែជាជំទាវ និងនៅតែជា ឯកឧត្ដមនាយឧត្ដមសេនីយ៍ ឯឋានយមរាជទៀតឬយ៉ាងណា? វាមិនសូវទើស ទាស់ខុសអីប៉ុន្មានទេ បើត្រឹមតែប្រកូកប្រកាស ក្នុងពិធីបុណ្យសព ដើម្បីសម្ញែងឫក្សដល់អ្នកមិនទាន់ស្លាប់។ ប៉ុន្តែ នៅវាលកប់សព និងនៅចេតិយខ្លះក្នុងទីវត្តអារាម ខ្ញុំបានឃើញ គេសរសេរស្លាកឈ្មោះអ្នកស្លាប់ ដោយទាំងងារអាជីពវិជ្ជាជីវៈ កាលនៅរស់។ អ៊ីចឹង មានន័យថា នៅមានតួនាទី ឋានៈមុខងារ ការងារដែលត្រូវតែបំពេញរាល់ថ្ងៃទៀត មែនទេ? មានន័ថា ខ្មោចនោះ ងើបមកធ្វើការរាល់ថ្ងៃ មែនទេ? គេមិនបាន សម្រាកក្នុងឋានសុគតិភពឡើយ!
ចំណែករឿងមួយទៀត គឺរឿង អស់លោកពិធីករ ស្រីប្រុស តាមបណ្ដាស្ថានីយ៍វិទ្យុ និង ទូរទស្សន៍ រួមទាំងពេលខ្លះមានទាំងអ្នកសារពត៌មាន អ្នកស្រាវជ្រាវផ្សេងៗផង បានគាស់កកាយ មរតកចម្រៀងដើម របស់អ្នកចម្រៀងក្នុងសម័យមុនខ្មែរក្រហម មកចាក់ផ្សាយឡើងវិញ ជាមួយពំនោលដ៏ខុសឆ្គង។ អ្នកខ្លះ គេនិយាយថា “សូមស្ដាប់ចម្រៀងរបស់លោកតា ស៊ីន ស៊ីសាមុត និងលោកយាយ រស់ សេរីសុទ្ធា”។ មានខ្លះទៀត “នេះជាសំឡេងរបស់លោកតាតួត ស៊ីន ស៊ីសាមុត” អ៊ីចឹងៗជាដើម។
សំណួរសួរថា មនុស្សដែលស្លាប់បាត់ទៅហើយ អាចដែរឬ ដែលនាំគ្នាហៅថា លោកតា លោកយាយ លោកតាតួត លោកយាយតួត បែបនេះ? បើតាមភាពពិតជាក់ស្ដែងដែលយើងរាល់គ្នាសុទ្ធតែដឹង គឺ ពួកគាត់បានស្លាប់ទៅ ទាំងនៅក្មេងៗនៅឡើយទេ។ មិនទាន់បានសក់ស្កូវ បាក់ធ្មេញ ជ្រីវជ្រួញ ឯណាដល់កម្រិតដែលត្រូវហៅថា លោកតាតួត លោកយាយតួត នោះ? បើអ្នកនាំគ្នាហៅអ៊ីចឹង ចុះម្ភៃឆ្នាំក្រោយ នៅពេលដែលកូនចៅរបស់យើងធំឡើង ពួកគេនឹងហៅថាយ៉ាងម៉េចវិញ? “លោកតាលួត ស៊ីន ស៊ីសាមុត” អ៊ីចឹងទៅឬ? មានន័យថា ស៊ីន ស៊ីសាមុត មិនទាន់ស្លាប់ទេ កំពុងតែនៅវិវឌ្ឍនាការរូបរាងកាយ អាយុ វ័យ ឥតឈប់ឈរឡើយ។
ត្រង់ចំណុចមួយនេះ សូមពិចារណាឡើងវិញផង! មនុស្សដែលស្លាប់បាត់ទៅ គ្មានទេ ងារទាំងអស់នោះ។ សូមចែកគ្នាឲ្យដាច់រវាង មនុស្សស្លាប់ និង មនុស្សរស់។ គិតមើល៍! សូម្បីតែរូបថត ក៏គេមិនដាក់តាំងស្មើគ្នា ទន្ទឹមនឹងអ្នកនៅរស់ដែរ។ រូបអ្នកស្លាប់ ត្រូវតែតាំងឆ្ងាយ ឬ ខ្ពស់ជាង ឬ ដាច់ដោយឡែក។ តែនៅក្នុងសង្គមយើងរាល់ថ្ងៃនេះ មហាសែនខុស និយាយមិនរួច ខ្ញុំ បានត្រឹមតែសរសេរ។
សរុបសេចក្ដីមកវិញ ច្បាប់ធម្មជាតិ បានចែកខណ្ឌផែនភព របស់មនុស្សរស់ និង មនុស្សស្លាប់ផ្សេងពីគ្នាដាច់ស្រឡះ មិនមានជំពាក់វាក់វណ្ឌឡើយ។ មនុស្សងងឹត រមែងបង្កើតខ្សែកណ្ដាញ់ យកមករិត មកចង មកស្រែះឱ្យទៅជាជំពាក់ជំពិន ដោះមិនរួច ចែកគ្នាលែងដាច់ រវាងសេចក្ដីស្លាប់ និងជីវិតរស់នៅ។
លឹម វិរិយា
កម្មពៀរមានពិត…
កម្មពៀរមានពិត គិតមេីលខ្លួនឯង
បំផ្លាញបែកផ្សែង គ្មានក្រែងអារក្ខ
ខ្មោចព្រាយព្រាត់ប្រាស ព្រោះម្នឹះចិត្តខ្វាក់
ស្រេកឃ្លានមាសប្រាក់ បំផ្លាញផែនដី។
កម្មពៀរមានពិត ជិតផលបង្កេីយ
បណ្ដាសាឆ្លេីយ កម្ទេចឱ្យក្ស័យ
អ្នកណាលោភលន់ នឹងរស់រីងរៃ
ដង្ហើមដកខ្លី ដង្ហោយឈឺចាប់។
កម្មពៀរមានពិត ខិតចូលមកដល់
ម្នឹះបៀមកិច្ចកល នឹងខ្វល់រាយរ៉ាប់
ប្រឌិតសាច់រឿង បំភ្លៃសម្លាប់
ចុងក្រោយនឹងស្លាប់ ត្រាប់ឈ្មោះតៃហោង។
កម្មពៀរមានពិត ផ្ដិតពាក្យប្រដៅ
ម្នឹះលោកក្បាលខ្មៅ សែនខ្លៅប្រហោង
បង្ហិនខ្លួនឯង រួចស្រែកច្រឡោង
ព្រះហុចដៃតោង ក៏មិនរួចឡេីយ។
កម្មពៀរមានពិត សូមគិតឱ្យជ្រៅ
ឈប់វង្វេងផ្លូវ ងាកត្រូវរកត្រេីយ
គោលដៅជីវិត គឺរស់ឱ្យស្បេីយ
រស់នៅត្រូវហេីយ សឹមស្លាប់ឱ្យសម។
កម្មពៀរមានពិត អ្នកល្ងិតហេីយល្ងេី
ឈប់ល្ងង់ភ្លីភ្លេី ស្លឺស្លុងខុសក្រម
កុំប្រឆាំងមេឃ រែកតាមសណ្ដំ
ជឿព្រះឈ្នះមាំ នាំសុខរៀងអ៊េីយ!
————-
លឹម វិរិយា🌸
២០ កញ្ញា ២០១៩
បទសម្ភាសរវាងសារពត៌មានអន្តរជាតិ Khmer Times និង ខ្ញុំ ស្ដីពីប្រធានបទ៖ តុល្យភាពទីផ្សារការងារ និង ចំណង់ចំណូលចិត្តអ្នករៀន
លទ្ធផលនៃការប្រឡងសញ្ញាបត្រមធ្យមសិក្សាទុតិយភូមិឆ្នាំសិក្សា២០១៨-២០១៩ ត្រូវបានផ្សព្វផ្សាយជាផ្លូវការហើយកាលពីដើមសប្តាហ៍នេះ បង្ហាញឲ្យដឹងថាបេក្ខជនទូទាំងប្រទេសប្រមាណជិត ៨០ម៉ឺននាក់ បានបញ្ចប់ការសិក្សាកម្រិតមធ្យមសិក្សាដោយជោគជ័យ។ ក្នុងឱកាសដែលសិស្សានុសិស្សត្រូវរៀបចំខ្លួន ជ្រើសរើសវិថីសិក្សាថ្មីមួយកម្រិតទៀត ដើម្បីពង្រឹង សមត្ថភាពឆ្ពោះទៅកាន់ទីផ្សារការងារដ៏ប្រកួតប្រជែង វ៉ា សុនីកា បានជួបជាមួយ អ្នកស្រី លឹម វីរីយ៉ា ជាសាស្ត្រាចារ្យផ្នែកធុរកិច្ច និងជាគ្រូបង្វឹកផ្នែកជំនាញទន់ និងជាសមាជិកក្រុមប្រឹក្សាភិបាល នៃ សមាគមសហគ្រិនស្ត្រីកម្ពុជា ដើម្បីពិភាក្សាលើចំណុចខ្លះៗដែលយុវជនគួរយល់ដឹងមុននឹងជ្រើសរើសជំនាញនៅមហាវិទ្យាល័យឲ្យត្រូវតាមចំណង់ចំណូលចិត្ត និង ទីផ្សារការងារ។
សិស្សានុសិស្សដែលទើបបញ្ចប់ការសិក្សាថ្នាក់មធ្យមសិក្សាថ្មីៗនេះជាច្រើននាក់ អាចកំពុងប្រឈមនឹងការលំបាកយ៉ាងខ្លាំងក្នុងការសម្រេចចិត្តថាតើគួរជ្រើសរើសជំនាញដែលខ្លួនស្រឡាញ់ ឬជំនាញដែលសម្បូរទីផ្សារការងារ។ ក្នុងករណីដូចនេះ តើសិស្សត្រូវធ្វើយ៉ាងណាដើម្បីឲ្យមានតុល្យភាព រវាងចំណង់ចំណូលចិត្តនិងជំនាញដែលត្រូវទីផ្សារការងារ?
កាលពីដើមឡើយ គឺជំនាន់ដែលខ្ញុំនៅក្មេងវ័យ បច្ចេកវិទ្យាព័ត៌មាន មិនទាន់សម្បូរបែប ដូច្នេះសេចក្ដីសម្រេចចិត្តគ្រប់យ៉ាងរុលទៅមុខទាំងព្រាវៗ សម្រេចចិត្តទាំងស្មានៗ ទៅតាមការយល់ឃើញក្នុងជ្រុងមួយតូច តាមរយៈបណ្ដុំព័ត៌មានបន្តិចបន្តួច។ ដូចជា ឃើញគេរៀនអី មានការងារធ្វើ ក៏រៀនតាមគេ តាមឯង ខណៈដែលពេលនោះ រដ្ឋាភិបាល ក៏មិនបានយកចិត្តទុកដាក់ក្នុងបញ្ហានេះស្រាប់ផង។
ដូច្នេះ ដើម្បីឲ្យមានតុល្យភាពរវាងចំណង់ចំណូលចិត្តពីធម្មជាតិរបស់អ្នកសិក្សា ហើយថែមទាំងអាច យកចំណង់ចំណូលចិត្តនោះទៅបង្កើតប្រាក់ចំណូល និស្សិតត្រូវគិតដល់ ជំនាញវិជ្ជាជីវៈ និង ជំនាញបន្ទាប់បន្សំ។
បើចំណង់ចំណូលចិត្តនោះ មានទីផ្សារសម្បូរបែបស្រាប់ហើយ រាប់ថាជាភ័ព្វសំណាងទៅចុះ។ រៀនចប់ គ្រាន់តែអភិវឌ្ឍទេពកោសល្យបន្ថែមពីលើជំនាញវិជ្ជាជីវៈ ធានាថា ក្រៅពីដណ្ដើមការងារបានលឿនហើយ ថែមទាំងអាចឡើងតំណែងខ្ពស់ឆាប់ ប្រាក់ខែធំក្នុងរយៈពេលខ្លីទៀតផង។
ឧទាហរណ៍ បើសិនជាយើងចូលចិត្តសិល្បៈបែបរចនា អាចនិយាយថាអ្នកសិក្សាស្រឡាញ់ខ្លាំងចំពោះការងារ គូរគំនូរ ច្នៃម៉ូដ តុបតែង……ជាដើម។ ពីជំនាន់ខ្ញុំនៅក្មេង បើសិនពោលប្រាប់ចាស់ទុំថាចង់រៀន គូររូប ច្បាស់ជាគាត់ ខ្ជាក់អនុសាសន៍ថា “អើ! រៀនគូរទៅ ហើយទៅអង្គុយមុខវាំងទៅ។ ហេតុអ្វី? ព្រោះចាស់ពីដើម និង ក្មេងពីដើម ល្ងង់ដូចគ្នា មូលហេតុមកពីយើងនៅក្រីក្រ យើងរស់ដូចកង្កែបក្នុងអណ្ដូង យើងខ្វះព័ត៌មាន យើងមិនដែលដឹងទាល់តែសោះថា ពិភពលោកនេះ មានគេប្រើវិជ្ជា ទេពកោសល្យសិល្បៈគំនូរ បង្កើតលុយធ្វើអ្នកមានបាន។ អីចឹងនិស្សិតច្បាស់ជាចោទសួរប្រដេញទៀតថា បង្កើតលុយ យ៉ាងម៉េចទៅ? ខ្ញុំសូមជម្រាបថា រស់នៅក្នុងយុគសម័យនេះ យើងមិនអាចជោគជ័យដោយការសិក្សារៀនសូត្រជំនាញតែមួយមុខបានទេ។ យើងត្រូវតែមានជំនាញបន្ទាប់បន្សំ សម្រាប់ទ្រទ្រង់ជំនាញគោល។ បើគ្រាន់តែចេះគូររូប ផាត់ពណ៌ល្អស្អាតដាច់គេក្នុងលោកនេះហើយ យើងក៏មិនដឹងថាយកវាទៅលក់នៅទីណាដែរ។ ដូច្នេះ ជំនាញបន្ទាប់បន្សំ រួមមានដូចជា ៖
ចេះភាសាអង់គ្លេសល្មមប្រើការបាន ទាំងអាន សរសេរ ស្ដាប់ និង និយាយ ដើម្បីស្វែងរកអាហារូបករណ៍វគ្គខ្លីៗនៅបរទេស ទាក់ទងនឹងចំណេះដឹង ជំនាញដែលខ្លួនកំពុងមានស្រាប់ ឬ ដើម្បីចូលរួមប្រកួតស្នាដៃនៅបរទេស ឬ ដើម្បីទាក់ទងគ្នាងាយស្រួល ជាមួយពិភពលោកខាងក្រៅក្នុងការបង្កើត ឬ អវិវឌ្ឍអាជីវកម្ម។ ហើយរិតតែ ពិសេសនោះ គឺដើម្បីបង្កើត ម៉ាឃីតធីង អនឡាញ (Online Marketing) ចុងក្រោយ ដើម្បីដាក់លក់ផលិតផលខ្លួនឯងក្នុងទីផ្សារ e-Commerce ។
ចេះកុំព្យូទ័រកម្មវិធី រដ្ឋបាលទូទៅ (MS Words, Excel, and PowerPoint) ហើយបើអាចឆ្លៀតរៀនកម្មវិធី PhotoShop, CorelDraw បន្ថែមខ្លះផង នុះ សក្ដានុពលចំណេះដឹងខ្លួនឯង រិតតែអស្ចារ្យមួយកម្រិតទៀត។ ទូរសព្ទដៃ SmartPhone តែម្យ៉ាង មិនបានជួយកិច្ចការធំដុំទេ លុះត្រាតែមានជំនួយពីកុំព្យូទ័រ។ ការចេះកុំព្យូទ័រ ធ្វើឲ្យយើងសន្សំពេលវេលាការងារបានច្រើនជាងធម្មតា ហើយរៀនសូត្រនិងធ្វើការ ឆាប់បែកបញ្ញាទៀតផង។
ចេះប្រើប្រាស់ អ៊ីនធើណិត (e-mail, social media, etc.) ព្រោះថា វាជាកិច្ចការងារផ្លូវការធំៗ ដែលផ្ដល់សារៈសំខាន់ដល់យើង គឺទំនាក់ទំនងតាម e-mail។ ព្រោះមធ្យោបាយនេះ មានសុវត្ថិភាពខ្ពស់ និង ប្រកបដោយវិជ្ជាជីវៈ។ យ៉ាងណាក៏ដោយ បើមិនប្រើបណ្ដាញសង្គមអបស្ទបទៅជាមួយទេ ក៏ធ្វើការមិនទាន់គេដែរ ព្រោះថា ឧបករណ៍ទាំងនោះ វាជួយស៊កសៀតឱកាសធ្វើការដ៏តឹងចង្អៀតរបស់ពិភពមនុស្សសម័យសតវត្សរ៍ទី២១នេះ ឲ្យមានភាពរលូន។
មានជំនាញទន់ (Soft Skill) ដែលភាគច្រើន គេពោលដល់ ឥរិយាបថ អត្តចរិត ការប្រព្រឹត្តទៅជាប្រចាំរបស់បុគ្គលម្នាក់ៗ ដូចជាការប្រាស្រ័យទាក់ទងគ្នាក្នុងសង្គម សិល្បៈនិយាយ សិល្បៈបង្កើតមិត្តភក្តិ។ល។
ចុះបើសិនជានិស្សិតដែលរៀនចប់ចេះដឹងច្បាស់លាស់នូវជំនាញវិជ្ជាជីវៈ (គូររូប ឬ រចនាម៉ូដ) នោះហើយ តែគ្មានជំនាញបន្ទាប់បន្សំ គាត់គួរធ្វើយ៉ាងណា? ចម្លើយគឺ យកលុយទៅជួលគេមកជួយធ្វើ តែបើអត់លុយ នៅតែត្រូវខំរៀនដោយខ្លួនឯងដដែលជាដដែល។
ចុះបើសិនជាត្រូវជ្រើសរើសវិញ តើសិស្សគួរធ្វើជ្រើសរើសមួយណារវាង ចំណង់ចំណូលចិត្ត និងជំនាញដែលត្រូវទីផ្សារការងារ?
ជឿទៅ! មានតែជ្រើសរើសរៀនជំនាញដែលសមស្របតាមសេចក្ដីស្រឡាញ់ពេញចិត្តរបស់យើងទេ ទើបយើងអាចធ្វើការងារនោះ ប្រកបដោយគុណភាពពិតប្រាកដ។ ការធ្វើការងារ ដែលមិនត្រូវនឹងចំណង់ចំណូលចិត្ត យើងត្រេកអរបានតែប៉ុន្មានឆ្នាំដំបូងប៉ុណ្ណោះ លុះយូរទៅ យើងនឹងធុញទ្រាន់។ តែបើយើងបានធ្វើការងារដែលស្រឡាញ់ពេញចិត្ត យើងនឹងខិតខំព្យាយាម ប្រឹងប្រែងអស់ពីកម្លាំងកាយចិត្ត ប្រាជ្ញា ស្មារតី ពេលវេលា និង ថាមពលសព្វគ្រប់បែបយ៉ាង រហូតទាល់តែបង្កើតភាពអស្ចារ្យ ក្នុងការងារនោះ។
មានមិត្តខ្ញុំម្នាក់នៅខេត្តសៀមរាប ពួកគេ ស៊ូស៊ីអត់ ស៊ីឃ្លាន លាលែងប្រាក់ខែខ្ទង់ពាន់ដុល្លារ ដើម្បីចាប់ក្ដីសុបិនខ្លួនឯង នោះគឺការផលិតភាពយន្តតូចៗដើម្បីអប់រំសង្គម។ វាមិនបានផលកម្រៃជាវិជ្ជមានផ្នែកលុយកាក់ ក៏ពិតមែន ប៉ុន្តែពួកគេទាំង២នាក់ប្ដីប្រពន្ធ បានផលិតម្ដងហើយម្ដងទៀត ជាច្រើនដង រហូតដល់មានគេទទួលស្គាល់ស្នាដៃ។ បើទោះបីជាស្នាដៃនោះនៅមានកម្រិត ប៉ុន្តែខ្ញុំជឿជាក់ថា អ្នកដែលកំពុងត្រេកត្រអាលនឹងការងារខ្លួនឯង គ្មានពេលបានខ្វល់នឹងការងារអ្នកដទៃទេ ម្ល៉ោះហើយគេនឹងធ្វើការដោយអារម្មណ៍មូល ផ្ដោត មោះមុត ស្រួចស្រាវ ចុងក្រោយគេនឹងបង្ហាញភាពខ្លាំងក្នុងអាជីព ដែលធ្វើឲ្យអ្នកដទៃមោទកភាពជំនួស។
“មនុស្សខ្សោយច្រើនតែ រត់រកទីផ្សារដែលមានស្រាប់ៗ តែមនុស្សខ្លាំង គេបង្កើតផលិតផលរួច ទើបពួកគេទៅរកទីផ្សារតាមក្រោយ!” មានន័យថា ធ្វើកិច្ចការ បង្កើតផលិតផលខ្លួនឯង រួចស្វែងរកអ្នកម៉ាឃីតធីងជួយផ្សព្វផ្សាយតាមក្រោយ បើចេះយុទ្ធសាស្ត្រម៉ាឃីតធីងខ្លួនឯងស្រាប់ផង រិតតែពិសេស។
តើសិស្សត្រូវសិក្សាលើចំណុចអ្វីខ្លះ ដើម្បីឲ្យដឹងថាជំនាញដែលពួកគេនឹងរើស នឹងផ្តល់ឱកាសការងារខ្ពស់ឲ្យពួកគេនៅពេលរៀនចប់?
ទី១ បើខ្ញុំនិយាយថា គួរតែសិក្សាពីនយោបាយប្រទេសជាតិ និង អន្តរជាតិ ច្បាស់ជាគេនាំគ្នាសើចមិនខាន។ ហេតុអ្វីបានជាវាពាក់ព័ន្ធនឹងបញ្ហានយោបាយទៅវិញ? ចូរចាំថា បើយើងព្យាយាមសង្កេត ពីរបត់នយោបាយស្រុកទេសដែលខ្លួនកំពុងរស់នៅ រួមទាំងនយោបាយបរទេសខ្លះៗផងនោះ និស្សិតនឹងមានបញ្ញាវិនិច្ឆ័យថា តើលំហូរចូលនៃជនបរទេស និងលំហូរចេញនៃជនជាតិខ្មែរខ្លួនឯងទៅក្រៅប្រទេស បណ្ដាលឲ្យមានផលប៉ះពាល់អ្វីខ្លះនៅខាងក្នុងស្រុក? តើវានឹងមានភាពខ្វះខាត ចន្លោះប្រហោងនៅក្នុងផ្នែកណាមួយ ដែលត្រូវបំពេញបញ្ចូល? ក្រៅពីនោះ ការសង្កេតពិនិត្យបញ្ហានយោបាយជាប្រចាំ ធ្វើឲ្យនិស្សិត អាចធ្វើព្យាករណ៍ អាចទស្សទាយ ពីបញ្ហាប្រឈមនៅរវាងពីរបីឆ្នាំទៅមុខបានដោយមិនសូវខុសខ្លាំង។ សមត្ថភាពទស្សទាយ បញ្ហាអនាគតនោះហើយ ដែលអាចឲ្យគេចាប់យកជំនាញណាមួយ សម្រាប់ត្រៀមបំពេញចូលក្នុងទីផ្សារការងារបាន។
ជាក់ស្ដែង នាពេលនេះ ប្រទេសជាតិយើង កំពុងតែច្របល់បញ្ចូលទៅដោយជនបរទេសយ៉ាងច្រើនសន្ធឹកសន្ធាប់។ សម្រាប់ក្រុមអ្នកជាតិនិយម គេរំពឹងចង់ឲ្យជនបរទេសរៀនភាសាខ្មែរ។ តែសម្រាប់អ្នកឱកាសនិយម គេរំពឹងទាញយកប្រយោជន៍ពីជនបរទេស តាមរយៈការសិក្សាភាសាបរទេស ដើម្បីប្រាស្រ័យទាក់ទង បកប្រែ សម្រួលការងារផ្សេងៗ នៅក្នុងក្រុមហ៊ុនដែលមានបរទេសជាម្ចាស់វិនិយោគ។
យើងអាចមើលឧទាហរណ៍ជាក់ស្ដែងមួយនៅបាងកក ប្រទេសថៃ។ ជនជាតិខ្មែរជាច្រើនរាប់មិនអស់ នរណាក៏ស្គាល់តំបន់ ឌិនឌែង ប្រះទូណាម ដែលនៅទីនោះ មានជនជាតិថៃ រៀនភាសាខ្មែរមិនតិចនាក់ឡើយ។ ពួកគេមិនខ្វល់ពីអ្វីផ្សេង ក្រៅពីទាក់ម៉ូយខ្មែរឲ្យទៅដេកនៅ ស៊ីចុក ទិញទំនិញពួកគេឡើយ ដូច្នេះ ចង់មិនចង់ គេនាំគ្នារៀនភាសាខ្មែរហើយ។ នេះខ្ញុំនិយាយពីអ្នករកការងារជំនាញ ដើម្បីរកប្រាក់ចំណូល ស្របតាមភាពបត់បែននៃសង្គម។
ទី២ ត្រូវមើលថា ជំនាញនោះ មានគេរៀនច្រើនដែរឬទេ? បើគេរៀនច្រើនណាស់ហើយ មិនគួរទៅទៀតទេ។ ប្រយ័ត្នផុងខ្លួនក្នុងវិបត្តិអតិផរណាការងារ។ មានន័យថា អ្នកចេះជំនាញដូចៗគ្នា មានចំនួនច្រើនជាងតម្រូវការទីផ្សារការងារ។ ជាក់ស្ដែងកន្លងមក យើងឃើញឡើងហូរហៀរយកទៅណាមិនអស់ និស្សិតបញ្ចប់បរិញ្ញាបត្រ គណនេយ្យ និង ធនាគារ ខណៈដែលធនាគារមួយចំនួន ឈានដល់បង្កើតសាលាបង្រៀនគណនេយ្យដល់និស្សិតដើម្បីស្រូបយកនិស្សិតចូលក្នុងធនាគារខ្លួនឯងទៀតផង។ ហេតុអ្វី ជំនាញផ្សេងទៀត មើលមិនឃើញ?
ទី៣ កុំវាយតម្លៃជំនាញអ្វីមួយថាអន់ខ្សោយ ដោយសារតែឃើញអ្នកប្រកប របរនោះ ភាគច្រើនក្រីក្រ ពិបាក។ ឧទាហរណ៍ ជំនាញកាត់ដេរ ធ្វើម្ហូប ធ្វើនំ ជួសជុលរថយន្ត កាត់សក់ អ៊ុតសក់ ជាដើម ប្រហែលមនុស្សភាគច្រើន គិតថាអន់ខ្សោយ គ្មានមុខមាត់ ខ្សត់កិត្តិយស។ មូលហេតុដែលអ្នកប្រកបរបរនោះ នៅតែក្រ ព្រោះតែគេគ្មានជំនាញបន្ទាប់បន្សំ ដែលខ្ញុំបានលើកឡើងពីខាងដើម។ បើកាត់ដេរហើយ ថែមទាំងចេះអង់គ្លេស និង កុំព្យូទ័រ រួមទាំងអ៊ីនធើណិត អ៊ីមែលផងនោះ គេនឹងក្លាយជាម្ចាស់រោងចក្រកាត់ដេរ ច្នៃម៉ូដ បង្កើតស្លាកយីហោសម្លៀកបំពាក់ខ្លួនឯង នាំចេញទៅបរទេស នៅថ្ងៃណាមួយ។ តែបើចេះកាត់ដេរ ហើយគ្មានជំនាញបន្ទាប់បន្សំ គេបានត្រឹមតែ អង្គុយកាត់និងដេរតែម្នាក់ឯងយ៉ាងកម្សត់មួយជីវិត។ បើចេះជំនាញធ្វើម្ហូប ហើយចេះអង់គ្លេសនិងកុំព្យូទ័រច្បាស់ គេនឹងក្លាយជាម្ចាស់ភោជនីយដ្ឋានល្បីឈ្មោះ មានអ្នកចូលរួមវិនិយោគជាមួយ បង្កើនដើមទុន ពង្រីកសាខា ឈានដល់ចែកចាយស្លាកយីហោ និង ផ្សេងទៀតជាច្រើន!
ដើម្បីជាគន្លឹះជួយសិស្សឲ្យជ្រើសរើសមុខជំនាញឲ្យត្រូវនឹងទីផ្សារការងារផង និងចំណង់ចំណូលចិត្តផង តើអ្នកស្រីមានចំណុចអ្វីខ្លះដើម្បីចែករំលែក?
ខ្ញុំបានបញ្ជាក់រួចអស់ហើយ ប៉ុន្តែក៏ចង់រំលេចគំនិតនោះជាថ្មីម្ដងទៀតដែរថា គួរតែជ្រើសរើស រៀនអ្វីដែលយើងស្រឡាញ់ពេញចិត្ត កុំខ្វល់ពីរឿងសញ្ញាបត្រ។ មិនខ្វះទេ សាលាបណ្ដុះបណ្ដាលជំនាញបច្ចេកទេស នៅពាសពេញផ្ទៃប្រទេស។ រៀនចប់ស្ពាយយកចំណេះធ្វើ មកប្រឡូកក្នុងសង្គម មិនមែនរៀនចប់ស្ពាយក្រដាស១សន្លឹកថតរូបបង្អួតគេ បន្ទាប់មក អត់ចេះធ្វើអីនោះទេ។
មនុស្សភាគច្រើន ចូលចិត្តនិយាយថា “ចេះតែរៀនៗទៅ! គ្រាន់បានសញ្ញាបត្របិតលើជញ្ជាំងបង្អួតកូន។ សូមឈប់បង្កើតគំនិតបង្ហិនពេលវេលានេះទៀតទៅ ពេលវេលាមានតម្លៃណាស់។ បំណាច់នឹងរៀនអស់បួនប្រាំឆ្នាំ គួរតែរៀនអ្វីដែលចប់ទៅអាចប្រើបាន ដូចខ្ញុំលើកពីខាងដើមអុីចឹង។ ប៉ុន្តែរៀនអ្វីក៏ដោយ បើគ្មានជំនាញបន្ទាប់បន្សំទេ នឹងពិបាកខ្លួនហើយ!
អាចស្វែងរកអានក្នុងគេហទំព័រដើម គេហទំព័រ Khmer Times
ចែករំលែកអត្ថបទនេះ តាមរយៈ Facebook Instagram LinkedIn Twitter
អំណាចទាំង៤ដែលធ្វើឱ្យមនុស្សមានភាពឥតខ្ចោះ
ទី១៖ រូបសម្បត្តិ
មិនថាបុរសឬស្ត្រី បើសិនជាកើតមក មានរូបឆោមស្រស់ស្អាតល្អ ជាទីគយគន់ នៃមនុស្សផងទាំងពួង មានន័យថា អ្នកនោះមានអំណាចដ៏អស្ចារ្យពីធម្មជាតិ ដែលវាអាចនឹងជួយសម្រេចជោគជ័យ ក្នុងដំណើរជីវិតរបស់គេបានមួយផ្នែក។ ក្នុងជម្រើសខ្លះ បើសិនជាមនុស្សរូបស្អាត ស្ថិតក្នុងចំណោម មនុស្សមិនស្អាត ភាពទន់ខ្សោយផ្នែកសមត្ថភាពបន្តិចបន្តួច គេនឹងជ្រើសរើសយកមនុស្សស្អាត ដោយយោងលើហេតុផលថា សមត្ថភាព អាចបង្វឹកបានតាមក្រោយ តែរូបសម្ផស្សនេះ កែប្រែមិនបាន។ មនុស្សស្អាត ពេលខ្លះ ទោះបីជារៀនសូត្រ មិនបានច្រើន មិនសូវឆ្លាតវៃ ក៏មិនសូវជាអភ័ព្វពេកឡើយ ដោយសារតែអ្នកជ្រើសរើសខ្លះ មានតម្រូវការ ចង់បានត្រឹមតែរូបស្អាតតែម្យ៉ាង។ នៅក្នុងគម្ពីធម៌ ពាក្យថារូបឆោម វារួមបញ្ចូលទាំង សុខភាពរាងកាយ កម្លាំងពលំមាំមួន ទៅទាំងព្រម។
យើងសម្លឹងគិតឧទាហរណ៍ងាយៗ បើសិនជាបុរសម្នាក់ តាំងចិត្តថានឹងដើររកប្រពន្ធ ជាដំបូង គេនឹងតាមញ៉ែស្រីស្អាតមុនមិនខានទេ។ រឿងអត្តចរិតមារយាទ ឬ អ្វីផ្សេងៗទៀត ជាជំហានបន្ទាប់ នៅពេលគេអាចមានឱកាសចូលទៅស្និទ្ធស្នាលជាមួយនារីស្អាតនោះបានយូរបន្តិច។ សូម្បីតែយើងទិញសម្លៀកបំពាក់ ក៏យើងត្រូវតែសម្លឹងរូបរាង ម៉ូដ ពណ៌ សាច់ក្រណាត់ ជាមុនសិនដែរ ទើបយើងសួរពីតម្លៃតាមក្រោយ។ បើភ្នែកយើងឃើញហើយ មិនពេញចិត្តផង តើនឹងចាយពេលវេលាទៅសួរតម្លៃធ្វើអី? ដូច្នេះ គ្រប់យ៉ាងដែលភ្នែកមើលឃើញ ជាអំណាច ដែលជះឥទ្ធិពលក្នុងជម្រើសដំបូងរបស់មនុស្ស។ នោះហើយជាហេតុផល ដែលមនុស្សចាយទ្រព្យសម្បត្តិយកទៅកែសម្ផស្ស។
ទី២៖ ចរិយាសម្បត្តិ
បន្ទាប់ពីអាចស្រូបទាញយកឋាមពលដែលចេញពីរូបស្អាតហើយ ចរិយាសម្បត្តិ គឺជាអំណាចទី២ របស់មនុស្ស។ វាមានឥទ្ធិពលធំធេង គឺធំជាងចំណេះដឹងទៅទៀត។ អ្នកដែលមានចំណេះដឹងហើយ ខ្សោយចរិយាមារយាទ នៅតែរាប់ថាជា មនុស្សបង្កើតបញ្ហាដល់ខ្លួនឯង។
តួយ៉ាងដូចជា វេជ្ជបណ្ឌិតដែលមិនព្រមជួយព្យាបាលជំងឺដោយសុទ្ធចិត្ត។ វេជ្ជបណ្ឌិតដែលកេងប្រវញ្ច កុហកបោកប្រាស់អតិថិជនដែលជាអ្នកឈឺ ឲ្យបង់ខាតទ្រព្យធនធាន កើនលើសពីតម្លៃពិត ដល់ទៅរាប់រយពាន់ដង។ វេជ្ជបណ្ឌិត ដែលហ៊ានជួញដូរសរីរាង្គមនុស្ស ជាថ្នូរនឹងប្រាក់ធ្វើអ្នកមាន។ មេធាវី ដែលមិនខ្វល់រឿងយុត្តិធម៌ តុលាការដែលខំរៀនស្ទើរជ្រុះសក់អស់ ចុងក្រោយ យកគុណធម៌ទៅទ្រាប់អង្គុយ និង បំផ្លាញមនុស្សស្លូតត្រង់។
ដូច្នេះ ចរិយាសម្បត្តិ គឺស្រោបដោយ ចរិយាធម៌ គុណធម៌ សីលធម៌ មេត្តាធម៌ អបស្ទបទៅជាមួយគ្រប់ដង្ហើមចេញចូល។ ចរិយាសម្បត្តិ គឺជាអំណាចដែលកំណត់ព្រេងវាសនារបស់ខ្លួនឯង។
ទី៣៖ វិជ្ជាសម្បត្តិ
មានអំណាចទាំង២ខាងលើហើយ មនុស្សនៅត្រូវការចំណេះដឹងជាចាំបាច់។ បើគ្មានចំណេះដឹងក្នុងខួរក្បាលទេ មនុស្សនឹងក្លាយជាកញ្ជះលុយមួយជីវិត។ ចរិយាសម្បត្តិដែលពោលខាងលើ មិនបានធ្វើឲ្យមនុស្សឆ្លាតវៃទេ។ ការសិក្សារៀនសូត្រក្នុងកម្រិតអតិបរមា ទើបអាចជួយឲ្យមនុស្សទទួលបានពន្លឺបញ្ញា ក្នុងការថ្លឹងថ្លែងហេតុនិងផល គុណនិងទោស ខុសនិងត្រូវ។ ការសិក្សា ធ្វើឲ្យមនុស្សទទួលបានអំណាចអច្ឆរិយៈមួយ ដែលអាចផ្លាស់ប្ដូរពិភពលោកទាំងមូលបានជោគជ័យ។
ក្នុងចំណោម អំណាចទាំង៤ វិជ្ជាសម្បត្តិនេះ ជាអ្វីដែលធ្វើឲ្យអ្នកស្វែងរកដៃគូ សម្រេចចិត្តវិជ្ជមានជាចុងក្រោយ ដោយសារតែ វាជាអំណាចលាក់កំបាំង មិនបង្ហាញឲ្យឃើញភ្លាមៗក្នុងដំណាក់កាលដំបូង។ ប៉ុន្តែ មានរឿងមួយ ដែលគួរចងចាំទុកថា មនុស្សដែលមានសតិបញ្ញាខ្ពង់ខ្ពស់ខ្លាំង ពិបាកចុះសម្រុងជាមួយអ្នកដទៃបំផុត ព្រោះតែគេសម្លឹងឃើញគ្រប់យ៉ាង ពោរពេញដោយកំហុសឆ្គង ឬ អាចនិយាយងាយស្ដាប់ថា មនុស្សដែលមានការសិក្សាអប់រំខ្ពស់ខ្លាំង រមែងចូលចិត្តជ្រើសរើសជីវិតនៅម្នាក់ឯង ជាជាងមានគ្នីគ្នា។
ទី៤៖ ទ្រព្យសម្បត្តិ
សូម្បីតែក្នុងឱវាទរបស់ព្រះ ក៏មានចែងដែរ។ មនុស្សដែលកើតមក មានទ្រព្យសម្បត្តិស្រាប់ពីឳពុកម្ដាយ គឺជាអ្នកមានបុណ្យ។ បុណ្យ គឺជាសេចក្ដីសុខ។ មានន័យថា ទ្រព្យសម្បត្តិ ក៏អាចរួមចំណែកធ្វើឲ្យមនុស្សមានសេចក្ដីសុខមួយផ្នែកដែរ គឺផ្នែករាងកាយ។ អ្នកមានទ្រព្យស្រាប់ពីកំណើត គេនឹងមិនបាច់ហត់នឿយទៅស្វែងរកទ្រព្យនាំខាតពេលច្រើន ជំនួសមកវិញ គេមានពេលសិក្សារៀនសូត្រ ដើម្បីស្រូបយកអំណាចទី៣ ដែលចែងពីខាងលើ។ ទ្រព្យសម្បត្តិ គឺជាអំណាចផ្ដាច់មុខ ដែលវាតែងតែចូលទៅធ្វើអន្តរាគមន៍ កាត់សេចក្ដី នូវគ្រប់បញ្ហាឲ្យធូរស្រាលបាន ព្រោះមនុស្សភាគច្រើនលើសលប់ សុទ្ធតែប្រាថ្នាប្រាក់កាស ទ្រព្យធនធាន ដើម្បីសម្ញែងចេញនូវអំណាចសេដ្ឋកិច្ច។
អ្នកដែលមានអំណាចទ្រព្យ សូម្បីតែកើតមកមានរូបអាក្រក់ខ្លាំង ក៏គេអាចស្វែងរកប្ដីឬប្រពន្ធ ដែលមានរូបស្អាតជាងខ្លួនឯងបានដោយងាយៗ។
សង្ខេបមកវិញ បើសិនជានរណាម្នាក់ កំពុងតែស្ថិតនៅលើប៉ូលទាំង៤នេះ ចូរដឹងពីតម្លៃខ្លួនឯង ស្គាល់ពីសក្ដានុពលខ្លួនឯង ថាយើងជាមនុស្សដ៏អស្ចារ្យ និង ឥតខ្ចោះរួចហើយ។
អត្ថបទរក្សាសិទ្ធិដោយ៖ លឹម វីរីយ៉ា
ចេកឆាបក្រាបពីសៀម
ចេកហាល ចេកឆាប ក្រាបពេញផ្សារផ្សោរ
គេលក់មិនកោរ ថែមកន្ថោរ free
អំពិលឆុងស្ករ គេទិញវក់វី
អ្នកហូតផាស៊ី ចំណេញកប់ក្ដោង។
ផិនសៀមផិនយួន វាពួនលុកលុយ
ខ្មែរទិញបែកស្លុយ ប្រថុយចំកោង
ចម្ការស្រុកលេី រលាយតៃហោង
ព្រោះជាប់ដៃតោង ជួយទិញបរទេស។
ខ្មែរអ៊េីយភ្ញាក់ឡេីង កុំចេីងភ្លេចខ្លួន
សន្ដានសៀមយួន អង្រួនចង្កេះ
គេលបសម្លាប់ ស្លាប់ទាំងអ្នកចេះ
បញ្ឆោតឱ្យស្លេះ ទុកគេស្លស៊ី។
បេីស្នេហាជាតិ កុំទិញវាឆី
ដំណាំពេញដី ខ្វះអីរឿងជី?
ជួយកាប់ជួយគាស់ រាស់ភ្ជួរសំភី
ខ្មែរមិនខ្វះស៊ី បង្ហិនលុយកាក់។
សម្បត្តិត្រឹមចេក ដេកចាំគេជួយ
អ្នកខ្ជិលរលួយ ជួយបានម៉ាស្លាក់
ស៊ូបៀមគ្រាប់ស្លែង ថ្លែងពាក្យប្រត្យក្ស
ម្ចាស់គុកច្រវាក់ ដាក់តែម្ចាស់ស្រុក។
អំពិលឆុងស្ករ តក្ដោង តោងក្ដឹប
ដេីមដុះរាប់សិប ស្លឹបស្លុងផុងចុក
គេកាប់រំលេីង ប៉េីងអារក្ខខ្មុក
ចុងក្រោយសំកុក ចុកឈាមរឿងក្រ។
មហាសេដ្ឋី ពាក្យថ្មីគេស្រែក
អំណួតដូចក្អែក ស្ទេីរបែក ក្រឡ
ក្រឡុកពេញធឹង តឹងសរសៃ ក
ធាតុពិតអ្នកក្រ លាបពណ៌កាឡៃ។
អួតគ្នីអួតគ្នា បង្ហៀររឿងលក់
លុយក្បាលកន្ទក់ វក់វីរញ៉ៃ
ទូលក្ដិតសៀមយួន ពួនរស់ជាចៃ
រស់ទាំងចង្រៃ បំផ្លាញសាសន៍ឯង។
លឹម វីរីយ៉ា🌸
២៩ សីហា ២០១៩
កំណាព្យផ្ញើជូនប្អូនស្រីបូផា
ផ្លូវដើរវែងឆ្ងាយ ក្លាយជាខ្លី
ស្វែងរកសួស្ដី សិរីជា
ឈប់តូចចិត្តទៅ ពៅពំងារ
ជីវិតគ្រប់គ្នា ជារឿងល្ខោន។
អ្នកខ្លះតួឆ្កួត អួតក្រោមមេឃ
ខ្លះកំជិលពេក ដេកកំប្រោន
ខ្លះទៀតរីងរៃ ភ័យបង្អោន
ផ្អេីលៗត្រោនៗ ឱនហេីយក្រាប។
អ្នកខ្លះមានទ្រព្យ ផ្គាប់ទេវតា
ខ្លះចិត្តឫស្យា ប្រាថ្នាបាប
ខ្លះទៀតសោយទុក្ខ មុខឡេីងឆ្អាប
រស់នៅត្រដាប ស្ងាបក្នុងមុង។
សៀវភៅអ្នកតែង សម្ដែងរឿង
រៀបរាប់ទ្រាប់ក្បឿង កឿងជាប់ជង់
លំហូរដួងចិត្ត ក្រិត្យគង់វង្ស
ឱ្យដិតយូរលង់ ក្នុងក្រាំងមាស។
មនុស្សលោក យកជាតិ ឆ្លៀតតុបតែង
គេចេះសម្ដែង ក្លែងពោរពាស
កុហកបញ្ឆោត ដោតនិរាស
ឡេីងខ្ពស់ហួសរាស្ត្រ ក្បៀសមិនបាន។
អូនអ៊េីយ! នេះហេីយ ឆាកជីវិត
អ្នកឆ្លាតលាក់ជិត ដិតក្សេមក្សាន្ត
អ្នកល្ងង់លង់ជឿ អឿអស់ប្រាណ
ចុងក្រោយរស់បាន ត្រឹមបាយឆី។
អ្នកល្អជាងគេ គឺខ្លួនឯង
មិនបាច់សម្ដែង ក្លែងសម្ដី
ពោលតែពាក្យពិត ឆ្អិតជាប់ដី
សាងភពមានន័យ ប្រពៃមួយ។
សូមជូនពរជ័យ ន័យឧត្ដម
ដល់អ្នកដែលខំ លូតលាស់ត្រួយ
សូមបានធំឡេីង ថ្កេីងជាមួយ
ពាក្យថាអ្នកស្ទួយ ជួយសង្គម។
សូមឱ្យប្អូនស្រី ស្គាល់តែសុខ
ថ្ងៃនេះទៅមុខ ស្រណុកជុំ
ជួបតែពាក្យឈ្នះ រះរងំ
រុងរោចន៍ដូចដុំដួងសុវណ្ណ។
សូមឱ្យស្នាដៃ ក្មេងស្រីល្អិត
បានជ្រាបចូលដិត ស្ថិតអាត្ម័ន
រញ្ជួយអ្នកអាន ដែលបានកាន់
រំភេីបណែនណាន់ ដួងហឫទ័យ។
សូមប្អូនបានស្គាល់តែមង្គល
រស់នៅបានយល់តែសិរី
ដង្ហេីមចេញចូល ប្រផ្នូលថ្លៃ
រស់សាងស្នាដៃ ថ្លៃជាងពេជ្រ។
—————
សារខ្លី តែន័យវែងឆ្ងាយ
ជូនអភិប្រាយ ក្លាយកាព្យរំលេច។
គ្រូម្នាក់ធ្លាប់រះធ្លាប់លិច
សូមផ្ញេីពាក្យពេចន៍ ក្ដិចដួងចិន្ដា។
សរសេរចេញពីឱរា
ជូនប្អូនបុប្ផា ម្ចាស់ស្នាដៃតូច។
សូមឱ្យប្អូនរះប្រៀបដូច
ដួងចន្ទ្រឆ្ងាយរោចន៍ ភ្លឺដូចបូណ៌មី។
សូមឱ្យជីវិតឡេីងថ្លៃ
ខ្ពង់ខ្ពស់អាល័យ ដូចដួងតារា។
សូមឱ្យជីវិតស្នេហា
រីកស្រស់ដូចផ្កា ផ្អែមដូចទឹកឃ្មុំ។
សូមបានរស់នៅជួបជុំ
ក្អាកក្អាយរងំ សុខជានិរន្តរ៍!
————
លឹម វីរីយ៉ា🌸
១៦ សីហា ២០១៩
សែនក្បាលទឹកជាអ្វី?
នៅក្នុងជំនឿសាសនារបស់ជនជាតិចិន បុណ្យសែនក្បាលទឹក គឺជាពិធីរំឭកនឹកគុណដល់ខ្មោចទឹក ដែលតែងតែតាមជួយថែរក្សាមនុស្សលោកក្នុងរដូវទឹកឡើង ឱ្យចៀសផុតពីជំនន់ជន់លិច ឬ គ្រោះអាក្រក់ផ្សេងៗបណ្ដាលមកពីកម្លាំងទឹក។ អំឡុងខែទី៧ឬទី៨ នៃ គ្រិស្តសករាជ ជាពិសេសរាប់ត្រឹមថ្ងៃ ១៥ កើតខែស្រាពណ៍ នៃពុទ្ធសករាជ ក្នុងឆ្នាំនីមួយៗ ជនជាតិចិន នាំគ្នារៀបចំពិធីសែនព្រេន ឧទ្ទិសដល់វិញ្ញាណអារក្សទឹកតូចធំ ដែលនឹងហូរចូលមកក្នុងស្រុកភូមិ តាមរយៈលំហូរទឹកស្ទឹង ទន្លេ នានាទូទាំងប្រទេស។
សែនក្បាលទឹក និយាយងាយស្ដាប់ គឺសែនដល់ព្រលឹងខ្មោចខាងក្រៅផ្ទះ ដែលស្ថិតក្នុងស្រុកភូមិ មានខ្សែទឹក ដូចជាទន្លេ ស្ទឹង បឹងបួ ជាដើម។ មិនមានទាក់ទងនឹងព្រលឹងជីដូនជីតា របស់អ្នកសែនទេ។ ជនជាតិចិន តាំងពីដើមរៀងមក គេនាំគ្នា ធ្វើសម្ល តែម្យ៉ាងគត់។ គ្មានជ្រូកខ្វៃ មាន់ ទា ទាំងមូលៗសោះឡើយ អាចមានត្រឹមសាច់ជ្រូកស្ងោរមួយកូនដុំតូច លាយបបែលក្រៀម ដែលជាអាហារសមុទ្រ។ គ្មានផ្លែឈើ គ្មានផ្កាភ្ញី គ្រឿងរណ្ដាប់អ្វីទាំងអស់។ ការសែន ត្រូវធ្វើនៅខាងក្រៅរបងផ្ទះ មិនដួសអាហារដាក់ចានទេ ចានស្លាបព្រា គរទុកមួយដុំក្បែរឆ្នាំងសម្ល ហើយដាក់ផ្ញាច់ទៅនឹងដី សូម្បីតែកន្ទេលក៏គេមិនក្រាលផង ព្រោះគេជឿថា ព្រលឹងខ្មោចទាំងនោះ ទទួលយកតែរបស់នៅក្រៅរបងផ្ទះ និង ស្ថិតលើដីតែប៉ុណ្ណោះ។ អ្នកដែលមានផ្ទះក្បែរស្ទឹងឬទន្លេ គឹនឹងទៅសែនដល់មាត់កំពង់តែម្ដង។
អ្នកដែលយល់ដឹងច្បាស់ពីប្រពៃណី ទំនៀមទម្លាប់នេះ គេធ្វើកូនទូកមួយ ពីឈើ ឬ ក្រដាសកាតុង ដាក់ថ្វាយជាមួយដែរ ដើម្បីព្រលឹងខ្មោចអាចយកទៅប្រើជាយានជំនិះ តាមផ្លូវទឹកត្រលប់ទៅវិញ។ អ្នកខ្លះ មានទាំងសែនបណ្ដែតតាមទឹកហូរទៀតផង ប៉ុន្តែដោយសារតែបញ្ហាបរិស្ថាន អាជ្ញាធរបានបិទទំនៀមមួយនេះ ដើម្បីការពារកុំឱ្យមានការបំពុលទឹក។ សែនក្បាលទឹក មិនមានដុតក្រដាសសន្ធឹកសន្ធាប់ ដូចសែនផ្នូរឡើយ។ គេប្រើក្រដាសបួនជ្រុងលាបទឹកមាស តែបួនប្រាំសន្លឹកគត់ គ្មានអ្វីផ្សេងទេ។
ជនជាតិខ្មែរ កាត់ចិន ជាច្រើនរាប់មិនអស់ បានភាន់ច្រលំ ដោយធ្វើពិធីសែនព្រេននៅក្នុងផ្ទះ ដាក់លើតុ ហើយច្របូកច្របល់លាយឡំនឹងជើងធូបព្រលឹងជីដូនជីតាខ្លួនឯងទៅវិញ។ តាមពិត ការសែនព្រលឹងដូនតា ក្នុង១ឆ្នាំ មានតែ១ដងគត់ គឺថ្ងៃសែនផ្នូរ ឬ ឆេងម៉េង។ អ្នកខ្លះទៀត វង្វេងមិនដឹងរបៀបសែន ថែមទាំងចែកគ្នាមិនដាច់ រវាង បុណ្យចូលឆ្នាំចិន ឆេងម៉េង និង ក្បាលទឹក។
សូមបញ្ជាក់ថា បុណ្យចូលឆ្នាំចិន ជាពិធីសែនទទួលទេព្ដាឆ្នាំថ្មី ។ គេមិនដាក់សំណែនជ្រូកខ្វៃ សាច់ ឬ សូម្បីតែគ្រឿងស្រវឹងឡើយ ព្រោះទេព្ដា ទទួលបានតែផ្កា ផ្លែឈើ និង វត្ថុតុបតែងលម្អតែប៉ុណ្ណោះ។ ហើយក៏គ្មានការដុតក្រដាសច្រើនដែរ ព្រោះទេព្ដា ជាសភាវៈទិព្វដែលមានអំណាចលើសអស់មាសប្រាក់ទៅទៀត។ ឆេងម៉េង ឬ ពិធីសែនផ្នូរ ទើបគេសែនជ្រូកខ្វៃនៅនឹងទីបញ្ចុះសពផ្ទាល់តែម្ដង។ រីឯសែនក្បាលទឹក គេដាក់ត្រឹមតែបាយសម្លរ នំនែក តិចតួច។ អាហារក៏គេមិនរៀបចំឱ្យស្អាតដែរ ព្រោះខ្មោចទឹកខ្លាចញញើតចំពោះការរៀបចំតុបតែង។
វាមិនខុសគ្នាពីជំនឿបោះបាយបិណ្ឌ របស់ខ្មែរប៉ុន្មានឡើយ។ អ្វីដែលយើងត្រូវចែកគ្នាឲ្យដាច់គឺ បុណ្យភ្ជុំបិណ្ឌខ្មែរ គេបោះបាយបិណ្ឌដល់ប្រេតនរក នៅពេលព្រឹកព្រហាមស្រាងៗ មេឃងងឹត និង ឧទ្ទិសអាហារដល់វិញ្ញាណសាច់ញាតិដែលស្លាប់ តាមរយៈព្រះសង្ឃនៅពេលព្រឹកក្រោយថ្ងៃរះ។ ខុសពីយើង ចិនសែនខ្មោចទឹក ក្នុងរដូវទឹកឡើង និង សែនខ្មោចដូនតា ក្នុងខែរីងស្ងួត គឺក្នុងចុងខែ៣ ឬខែ៤ ឬអាចដល់ដើមខែ៥ (អាស្រ័យរង្វិល៤ឆ្នាំម្ដងនៃប្រតិទិនសុរិយគតិ)។ ហើយសែនទេព្ដា ក្នុងសិសិរដូវ ដែលអាចស្ថិតក្នុងខែ១ឬខែ២។
សង្ឃឹមថា ការបកស្រាយរបស់ខ្ញុំ ដែលឆ្លងកាត់ការសិក្សាពីមនុស្សជាច្រើនដែលជ្រៅជ្រះ ក្នុងជំនឿសាសនា អាចបំភ្លឺជនជាតិខ្មែរ កាត់ចិន នៅកម្ពុជា ដែលកំពុងភាន់ច្រលំបានច្រើន។ ខ្ញុំរង់ចាំទទួលមតិរិះគន់ កែលម្អ គ្រប់ប្រការ ពីគ្រប់អ្នកសិក្សាស្រាវជ្រាវទាក់ទងនឹងជំនឿនេះ។
អត្ថបទរក្សាសិទ្ធិដោយ៖ វិរិយា
ថ្ងៃព្រហស្បតិ៍ ទី ១៥ ខែសីហា គ.ស. ២០១៩ ត្រូវនឹងថ្ងៃ ១៥ កើត ខែស្រាពណ៍ ឆ្នាំកុរ ឯកស័ក ព.ស. ២៥៦៣
